အေၿခအတင္ေဆြးေႏြးပြဲ

--
http://www.burmaburo.blogspot.com

PDP'S CONCERNING ON THE SECTARIAN CRISIS

Ar Mrat Khine ကိုေနမ်ိဳးေ၀ ဥကၠဌ (မတူကြဲၿပားၿခင္း ႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးပါတီ) က သံေခ်ာင္းေခါက္လုိက္ၿပီ (သို႔မဟုတ္) ဘာသာမဲ့ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးရဲ့အသံ ............................................................. ဆက္တိုက္ၿဖစ္ေပၚ လာေသာ ဘာသာေရး အေၿခခံ ပဋိပကၡမ်ား ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ဆန္းစစ္ၿခင္း (၁) ၿပတ္ၿပတ္သားသားေထာက္ၿပမည္ - - ၿပတ္ၿပတ္သားသားေရးမွာၿဖစ္ပါတယ္ ။ အခ်ိဳ႕ကိစၥေတြဟာ သိုသိုသိပ္သပ္လုပ္တာ ေကာင္း တယ္ဆိုေပမဲ့ - - - ဒီကိစၥမွာေတာ့ တိတိက်က်ၿပတ္ၿပတ္ သားသားေထာက္ၿပမွၿဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ႏို႔မို႔ဆို ရင္ တအံုေႏြးေႏြးနဲ႕ ကာလတာရွည္ ၿဖစ္ေနပါလိမ့္မယ္ ။ ထင္ထင္ရွားရွားၿပတ္ၿပတ္သားသား ေရးသား ၿခင္းၿဖင့္ အနာကို ၿမင္သိလို႕ ေဆးကုႏိုင္မွာၿဖစ္ပါတယ္ ။ (၂) ဘာသာေရးအေၿခခံအဓိကရုန္း - ဒီကိစၥကို ေပါ့ေလ်ာ့ေစခ်င္တဲ့အတြက္ လူမ်ိဳးေရးမဟုတ္ပါဘူး ။ ဘာသာေရးမဟုတ္ပါဘူး ။ သာမန္ကိစၥကေန အႀကီးအက်ယ္ က်ယ္ၿပန္႔ကုန္တာပါလို႔ အာလူးဖုတ္ လို႕မရပါဘူး ။ တိတိက်က် ေၿပာရမယ္ ဆိုရင္ ဘာသာေရးအေၿခခံ အဓိကရုန္းလို႕ က်ေနာ္က ရဲရဲႀကီးေၿပာဆိုပါတယ္ ။ အဲသလို ဘာသာေရးအေၿခခံ အဓိကရုန္းဟာ အႏၱရာယ္ႀကီးမွန္းသိေပမဲ့ လိမ္ေနလို႕မရေတာ့ပါဘူး ။ (၃) စတင္ရာေဒသ - စတင္ခဲ့တာကေတာ့ ရခိုင္္ေဒသကၿဖစ္ၿပီး ရခိုင္နဲ႕ဘဂၤါလီကိစၥလို႕ ၿမင္လို႕ မရပါဘူး ။ ရခိုင္ေဒသမွာ ဘဂၤါလီက်ဴးေက်ာ္ေနထိုင္တာဟာ ရာစု ႏွစ္ နဲ႕ခ်ီေနခဲ့ပါၿပီ ။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္က ခိုး၀င္လာတဲ့သူေတြဟာ မြတ္ဆလင္ နဲ႕ ဟိႏၵဴေတြ ပါ ရွိပါတယ္ ။ အခုအခါမွာေတာ့ ဟိႏၵဴေတြ နည္းသြားပါၿပီ ။ ရခိုင္ေဒသ ( အေနာက္ တံခါး ) ကစတင္တာလို႔ေကာက္ခ်က္ခ်ရပါမယ္ ။ (၄) ဘာသာေရးပဋိပကၡ - ၿမန္မာႏိုင္ငံထဲမွာရွိတဲ့ ဗုဒၵဘာသာ ဟိႏၵဴ နဲ႕ ခရစ္ယာန္ေတြဟာ ၿပႆနာ ၿဖစ္ခဲ လွပါတယ္ ။ မြတ္ဆလင္ဘာသာ၀င္ေတြအေနနဲ႕ က်န္ဘာသာ၀င္ေတြနဲ႕ စားအတူသြားအတူ မေနႏိုင္ပါဘူး ။ ဒါကေတာ့ သူတို႕ရဲ႕ ဘာသာေရးအဆံုးအမေတြၿဖစ္လို႕ အၿပစ္မတင္ခ်င္ပါဘူး ။ ၿငင္းမရတဲ့အခ်က္က ေရာေႏွာလို႕မရဘူးဆိုတဲ့အခ်က္ဘဲၿဖစ္ပါတယ္ ။ (၅) စနက္တံ - က်မ္းဂန္ေတြထဲမွာ လိင္ကိစၥကို အေတာ္ တိတိက်က် အေသးစိတ္ေရးသားေဖာ္ၿပတဲ့ က်မ္းကေတာ့ ကိုရမ္က်မ္းပါဘဲ ။ ( က်ေနာ့္မွာရွိပါတယ္ ၇၀ % ေလာက္ ဖတ္ရႈၿပီးပါၿပီ ) ဒါဟာ လြတ္လပ္စြာ ကိုးကြယ္ခြင့္ ယံုႀကည္ခြင့္အရ ေ၀ဘန္ဖို႔ မလိုေပမဲ့ ဒါကို က်န္ဘာသာေတြက သိပ္ၿပီး မႏွစ္သက္ခ်င္ပါဘူး။အဲသလို အေၿခအေနမ်ိဳးမွာ ရခိုင္ အမ်ိဳးသမီးတစ္ေယာက္ ကို မုဒိန္းက်င့္လည္လွီး သတ္တဲ့ကိစၥ မ်ိဳးကို စက္ဆုပ္ႀကပါတယ္ ။ က်န္ဘာသာေတြအေနနဲ႕ ဓါးနဲ႕ထိုးသတ္တာ နဲ႕ လည္လွီး သတ္တာ ႏွစ္မ်ိဳးမွာ လည္လွီးသတ္တာကို ပိုမို ရက္စက္တယ္လို႕ခံစားရပါတယ္ ။ လိင္ကိစၥ အလို မတူဘဲ သားမယားၿပဳက်င့္ခံရတာမ်ိဳးကို အေတာ္ စက္ဆုပ္ပါတယ္ ။ အဲသလိုမ်ိဳး ဘာသာကြဲေတြ အေနနဲ႕ ၿဖစ္ပ်က္တဲ့အတြက္ ပိုမို ထိရွလြယ္တာၿဖစ္ပါတယ္ ။ (၆) ကမာၻအရပ္ရပ္က အေၿခအေနမ်ား - အဲဒီအခ်ိန္မွာဘဲ ကမာၻအရပ္ရပ္မွာ မြတ္ဆလင္နဲ႕ က်န္ ဘာသာေတြ မြတ္ဆလင္အခ်င္းခ်င္းေတြ သတ္ၿဖတ္ေနတာေတြကိုလည္း ၿမန္မာႏိုင္ငံသား ေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ားက သိၿမင္ေနရပါတယ္ ။ ။ ဒီေနရာမွာ ဘယ္သူလြန္တယ္ဆိုတာကို ေထာက္ၿပမွာ မဟုတ္ဘဲ အဲဒီလို ေတြ႕ၿမင္ေနရတဲ့အတြက္ လူေတြရဲ႕ စိတ္ကူးအေၿခအေနေတြကို ထင္ဟပ္ၿပမွာၿဖစ္ပါတယ္ ။ အဲသလို ေတြ႕ၿမင္ေနရတဲ့ လူမ်ိဳးေတြဟာ စိုးရိမ္ပူပမ္မႈရွိေနမွာေတာ့ မလြဲပါဘူး ။ (၇) ၿပည္တြင္းေနမြတ္ဆလင္မ်ား၏တံု႕ၿပန္မႈ - ဒီအခ်ိန္မွာဘဲ ၿပည္တြင္းေနမြတ္ဆလင္ေတြဟာ ဘာသာ သာသနာဘက္ကေန တုန္႔ၿပန္လႈပ္ရွားမႈေတြလုပ္ခဲ့ပါတယ္ ။ အဲဒီတုန္႔ၿပန္မႈေတြ ထဲမွာ လူၿမင္ကြင္း က တုန္႔ၿပန္မႈေတြ ဟာ ဗုဒၵဘာသာကို ေစာ္ကားတာ လံုး၀မရွိပါဘူး ။ ဒါေပမဲ့ လူၿမင္ကြင္းေနာက္ ကြယ္က အြန္လိုင္းမီဒီယာေတြမွာေတာ့ ေစာ္ကားတာေတြ လူငယ္ဘာ၀ ရုန္းရင္းႀကမ္းတမ္းတာေတြ ကို ႏွစ္ဘက္ဘာသာ၀င္ေတြက လုပ္ခဲ့ေရးခဲ့ပါတယ္ ။ ဒီေနရာမွာ အခ်ိဳ႕လူေတြက စစ္တပ္က အေကာင့္ အတုေတြၿပဳၿပီး ၀င္ေရာက္ ေခ်ရႈပ္တယ္ ဆိုတာ မဟုတ္ပါဘူး ။ က်ေနာ့္ မိတ္ေဆြ မြတ္ဆလင္ ေတြကိုယ္တိုင္ ၿပည္ပမွာ ၿပည္တြင္းမွာ အီးဂရက္လိုေနရာမ်ိဳးမွာ NLD လိုေနရာမ်ိဳးမွာ ရွိေနတာေတာင္ ၿငင္းခုန္မႈက ရန္ဘက္ကိုေရႊ႕လာတာေတြ႕ရပါတယ္ ။ ( က်န္တဲ့ ဗမာေတြအေနနျ႔လည္း က်ေနာ့္လို ႀကံဳေတြ႕ႀကဘူးမွာပါ ) ဒါ့ေႀကာင့္ ၿပည္တြင္းေနေတြရဲ႕ တုန္႔ၿပန္မႈဟာ အခု ပဋိပကၡ စက္ကြင္းကို ေရွ႕ရႈေနေစပါတယ္ ။ (၈) မြတ္ဆလင္ ႏိုင္ငံေရး သမားအခ်ိဳ႕/ဘာသာေရးေခါင္းေဆာင္အခ်ိဳ႕ ႏွင့္ ႏိုင္ငံသားကိစၥ - အထင္ကရ ေနရာေတြမွာ ေဆြးေႏြးႀကတဲ့အခါ - အထင္ကရ လူေတြနဲ႕ ေဆြးေႏြးႀကတဲ့အခါ သတင္းဌာနေတြမွာ ေပၚလြင္လာတဲ့အခါ မြတ္ဆလင္ႏိုင္ငံေရးသမားေတြဟာ ဘဂၤါလီအေရးမွာ ခိုး၀င္သူေတြဘက္က ကာဆီး ကာဆီးလုပ္တာကို ေတြ႕ရပါတယ္ ။ အတိအက်ေထာက္ၿပရရင္ မြတ္ဆလင္ လႊတ္ေတာ္ အမတ္ အပါအ၀င္ မြတ္ဆလင္ႏိုင္ငံေရးသမားေတြက ဘဂၤါလီခိုး၀င္ကိစၥကို ဆန္႔က်င္တားၿမစ္ဖို႔ မလုပ္ခဲ့ႀကဘဲ ႏိုင္ငံသားေပးဖို႕အၿပင္ တိုင္းရင္းသားေပးဖို႔ကိုပါေတာင္းဆိုလာတာမ်ိဳးကို ၿမန္မာႏိုင္ငံ အ၀ွမ္းက သိရွိကုန္ပါတယ္ ။ (၉) တရုပ္ နဲ႕ ကုလားမတူ - ၿမစ္ဆံု တရုပ္စီမံကိန္းကို ၿမန္မာေတြတုန္႔ၿပန္ေတာ့ ၿပည္တြင္းတရုပ္ေတြက တုတ္တုတ္ေတာင္ မဟပါဘူး ။ တရုပ္၀မ္ေပါင္ကိစၥကို ဆန္႔က်င္ေတာ့လည္း ၿပည္တြင္းတရုပ္က စိတ္မ၀င္စားဘကိုယ့္စီးပြါးေရးကိုဘဲ ကိုယ္လုပ္ေနခဲ့ပါတယ္ ။ ဒါေပမဲ့ ၿပည္တြင္းကုလားကေတာ့ ႏိုင္ငံေရးအသံအေတာ္ထြက္ခဲ့ပါတယ္ ။ ထြက္ယံုမွ်မက ဗမာ မ်ိဳးခ်စ္ေတြနဲ႕ ဆန္႔က်င္ဘက္အသံ ဘဂၤြလီခိုး၀င္ေတြဘက္က ရပ္တည္ ခဲ့ႀကပါတယ္ ။ ခိုး၀င္ကိစၥဟာ အစက သိပ္ၿပီးမေပၚလြင္လွေပမဲ့ အခုလို မႀကာခနဖမ္းမိတဲ့အခါမွာေတာ့ ၿပႆနာႀကီးကိုၿမင္ေနႀကပါၿပီ ။ အာရံုမစိုက္ခင္ကဆို ဘယ္ေလာက္မ်ား၀င္လိုက္ေလမလည္းလို႕ ၿပည္သူေတြကေတြးႀကမွာပါ ။ (၁၀) လူ႕အခြင့္အေရးစကားနဲ႕ မႏိုင္ - ဒီေနရာမွာ လူ႕အခြင့္အေရးေတြ ဒီမိုကေရစီေတြ ေအာ္ ယံုနဲ႕ သေဘာတရားေရးအရ မႏိုင္ပါဘူး ။ တန္းတူအခြင့္အေရးတကယ္ေပးသလားလို႕ စိန္ေခၚၿပန္ရင္လည္း မြတ္ဆလင္ႏိုင္ငံေတြမွာ က်န္ဘာသာေတြကို အခြင့္အေရးမေပးတဲ့သတင္းေတြလွ်ံက်ေနတဲ့ဒီေန႔ ေခတ္မွာ အသံုးမ၀င္ပါဘူး ။ လူ႕အခြင့္အေရးတို႔ ဒီမိုတို႔ ေအာ္ေလသမွ် ဗမာ ႏိုင္ငံေရးသမားေတြ က်ဆံုးမွာၿဖစ္ၿပီး ။ မြတ္ဆလင္ေတြကေအာ္ခဲ့ရင္ေတာ့ မြတ္ဆလင္ႏိုင္ငံေတြနဲ႕ႏိႈင္းယွဥ္ခ်ိန္္ထိုးတဲ့ တုန္႕ၿပန္ေခ်ပ မႈေတြကိုရမွာၿဖစ္ပါတယ္ ။ အင္တာနက္ စာမ်က္ ႏွာေတြမွာ အဲလို တိုက္ပြဲၿဖစ္ေနတာ ကာလတာရွည္ခဲ့ပါၿပီ ။ (၁၁) ၂၁ ရာ စု ဂ်ီးဟဒ္ နဲ႕ ၿမန္မာအမ်ိဳးသားေရး - ေကာလလို႕ဆိုခ်င္ဆို - မြတ္ဆလင္ ႏိုင္ငံေရးသမား ေတြ စာေရးသူေတြ အေတာ္ အားေကာင္းလာခဲ့ၿပီး ဘာသာကိုအမႊန္းတင္တာေတြသိပ္မ်ားလာတာ ကိုေတြ႕ရတယ္ ။ ေဌးလြင္ဦးလိုလူမ်ိဳး - ဦးေမာင္ေမာင္လွလို လူမ်ိဳး - ကိုၿမေအးလိုလူမ်ိဳး - ေ၀ႏွင္းပြင့္သုန္ လို လူမ်ိဳးေတြ အေနနဲ႕ အတြင္းစိတ္က ဘယ္လိုရွိပါတယ္လို႕ ေရွ႔ေနလိုက္ေပးဖို႔ေတာင္ ခက္တာက ဘဂၤါလီဘက္ကရပ္တည္တာမ်ိဳး ရိုဟင္ဂ်ာကို တိုင္းရင္းသားလုပ္ၿပီး တိုင္းရင္းသား အခြင့္အေရး ေတာင္း တာမ်ိဳး ေတြေႀကာင့္ ကာလနဂါး အိပ္သလို အိပ္ေပ်ာ္ေနတဲ့အမ်ိဳးသားေရး ဘာသာေရး ႏိုးႀကားစိတ္ေတြ တဟုန္ထိုးတက္လာခဲ့တာၿဖစ္ပါတယ္ ။ (၁၂) စနစ္တံကို မီးရိႈ႕သူ - ရခိုင္အေရးမွာဘဲၿဖစ္ၿဖစ္ - မိတၳီလာကိစၥမွာဘဲၿဖစ္ၿဖစ္ မြတ္ဆလင္က စခဲ့တာခ်ည္းၿဖစ္ေနပါတယ္ ။ ဘာသာတိုင္း လူမ်ိဳးတိုင္းမွာ လူေကာင္းရွိသလို လူဆိုးလည္းရွိတယ္ ဆိုတဲ့ အေႀကာင္းၿပခ်က္ စကားလံုးနဲ႕ ၀ါဒၿဖန္႔ေၿဖာင့္ဖ်ဖို႔ခက္လွပါတယ္ ။ ၿဖစ္တိုင္းၿဖစ္တိုင္း မြတ္ဆလင္ က စနစ္တံမီးရိႈ႕တာခ်ည္းဟာ တိုက္ဆိုင္လြန္းလွပါတယ္ ။ ေနာက္ၿပီး ခရိယာန္ - ဟိႏၵဴ - နဲ႕ ဗုဒၵ ဘာသာ ေတြ ၿဖစ္ေလ့ၿဖစ္ထမရွိတာကိုလည္း ေထာက္ရႈဆင္ခ်င္ရပါမယ္ ။ (၁၃) အစြန္းေရာက္ ဆက္သြယ္မႈေတြ - မြတ္ဆလင္ စာေရးသူေတြရဲ႕ စာေတြထဲက ထြက္လာတဲ့ စကားလံုးေတြအရ ဆက္သြယ္ပတ္သက္မႈေတြကိုလည္း အေတာ္ သံသယပြါးစရာၿဖစ္လာေစပါတယ္ ။ (၁၄) ဘာသာေရးၿပဳၿပင္ေၿပာင္းလဲမႈ - မြတ္ဆလင္ဘာသာအေနနဲ႕ ပတ္၀န္းက်င္နဲ႕ လိုက္ေလ်ာညီ ေထြမႈ ခက္ခဲတဲ့ ဘာသာေရးစည္းမ်ဥ္းေတြရွိေနတာကို ၀န္ခံရမွာၿဖစ္ပါတယ္ ။ အိမ္ေထာင္ေရး နဲ႕ ဘာသာေရးစည္းမ်ဥ္းေတြမတူညီတာဟာက်န္ဘာသာေတြအတြက္ ၿပႆနာမဟုတ္ေပမဲ့ မြတ္ဆလင္ အခ်င္းခ်င္းသာ အိမ္ေထာင္ၿပဳရမယ္ဆိုတဲ့ကိစၥရွိေနသမွ် အဲဒီဘာသာေရးစည္းမ်ဥ္းကို အမွန္တကယ္ မပယ္ဖ်က္ႏိုင္သမွ် အိမ္ေထာင္ေရးလူမႈေရးၿပႆနာအတြက္ပါ မြတ္ဆလင္ေတြကို ဆန္႔က်င္ႀကပါ လိမ့္မယ္ ။ (၁၅) ဥပေဒနဲ႕ ကာၿခင္း - CIA လို ႀကီးမားက်ယ္ၿပန္႕တဲ့ ေထာက္လွမ္းေရးအဖြဲ႕အစည္းႀကီးေတာင္ အလြန္နက္နဲစြာကိုင္တြယ္ရတာၿဖစ္တဲ့အတြက္ မြတ္ဆလင္ ႏွင့္ က်န္ ဘာသာ၀င္ေတြ ၂၁ ရာစုအတြင္း ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တြဲေနထိုင္ဖို႕ဟာ ေဆာင္းတြင္းအိပ္မက္တစ္ခုၿဖစ္ေနဦးမွာပါဘဲ ။ အဲဒါေႀကာင့္ တင္းႀကပ္တဲ့ ကိုင္တြယ္မႈမ်ိဳးအၿဖစ္ - ဘာသာေရး အေဆာက္အဦး သင္တန္း မွန္သမွ်ကို ပြင့္လင္းၿမင္ သာဖို႕ - လူ၀င္မႈႀကီးႀကပ္ေရးကိစၥကို အထူးအာရံုစိုက္ဖို႕ ၿပည္တြင္းေနေတြအေနနဲ႕ ႏိုင္ငံသား နဲ႕႕ ဘာသာ ႏွစ္ခု ႏိႈင္းယွဥ္ရင္ ႏိုင္ငံသားဘက္ကို အာရံုစိုက္ဖို႔ကိုသာ လုပ္ေဆာင္ရင္း အနာဂတ္ပဋိ ပကၡေတြကို ေၿဖရွင္းႏိုင္ပါလိမ့္မယ္ ။ ေနမ်ိဳးေ၀ ဥကၠဌ မတူကြဲၿပားၿခင္း ႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးပါတီ ရက္စြဲ - ၂၄ - ၃ - ၂၀၁၃ ( တနဂၤေႏြေန႔ ) __._,_.___

--
http://www.burmaburo.blogspot.com

Echo (ပဲ ့တင္သံ)

ပဲ့တင္သံ



- ၉၆၉ အေပၚ ဆရာေတာ္မ်ား၏သုံးသပ္ခ်က္
--Voice
၅, ၄ , ၂၀၁၃

- မိတၳီလာအပါအဝင္ လတ္တေလာျဖစ္ပြားေနေသာ ပဋိပကၡမ်ားမွာ ၉၆၉ ႏွင့္ ပတ္သက္မႈမ်ား ရွိေနသည္ဟု သတင္းမ်ား ထြက္ေပၚေနသည့္အေပၚ မစိုးရိမ္ေက်ာင္းတိုက္မွ ဆရာေတာ္ ဦးဝီရသူ၊ ဓမၼစကူးလ္ေဖာင္ေဒးရွင္း၏ အတြင္းေရးမွဴး ဆရာေတာ္ အရွင္ကုသလသာမိ၊ ပဲခူးၿမိဳ႕ ေအာင္ေဇယ်ာ စာသင္တိုက္ ေက်ာင္းထုိင္ဆရာေတာ္ ဦးသာသနသိရီတို႔ႏွင့္ ေတြ႔ဆုံကာ ၉၆၉ ေပၚေပါက္လာပုံႏွင့္ ၉၆၉ အေပၚ ဆရာေတာ္ႀကီးမ်ား၏ အျမင္ကို ေတြ႔ဆုံေမးျမန္း ထားသည္မ်ားမွ ေကာက္ႏုတ္ ေဖာ္ျပအပ္ပါသည္။

-----------------------------------------------

ဆရာေတာ္ ဦးဝီရသူႏွင့္ ေတြ႔ဆုံျခင္း
Voice ။ ။ အခုျဖစ္ေနတဲ့ ပဋိပကၡ ေတြ မွာ ၉၆၉ နဲ႔ ပတ္သက္မႈရွိတယ္လို႔ တခ်ဳိ႕ေသာ သူေတြက သံသယျဖစ္ေနၾကတယ္။ အဲဒီအေပၚမွာ ဆရာေတာ္အေနနဲ႔ ဘယ္လို မွတ္ခ်က္ေပးခ်င္ပါသလဲ။
- ဆရာေတာ္ ။ ။ ၉၆၉ က ဘုရားဂုဏ္ေတာ္ ကိုးပါး၊ ဓမၼဂုဏ္ေတာ္ေျခာက္ပါး၊ သံဃာ ဂုဏ္ေတာ္ကိုးပါး ရတနာသုံးပါးကို ရည္ရြယ္ ၿပီးေတာ့ သေကၤေတျပဳထားတာ။ အဓိက႐ုဏ္းနဲ႔ ဘာမွမဆိုင္ပါဘူး။ မိတၳီလာ ၿမိဳ႕ကို ၉၆၉ လွည့္လည္ေဟာေျပာတဲ့အဖြဲ႕ တစ္ဖြဲ႕မွ ေရာက္မလာဘူး။ ၉၆၉ လည္း တစ္ရြက္မွ မေရာက္ဘူး။ ၉၆၉ အဖြဲ႕ ေရာက္တဲ့ ေနရာတိုင္းမွာ ဘာအဓိက႐ုဏ္းမွ မျဖစ္ဘူး။ မႏၲေလးဆိုရင္ ေမာင္ေတာ အဓိက႐ုဏ္း ကတည္းကိုက ေသြးၾကြေနတဲ့ သူေတြ၊ ႏုိင္ငံေရးသမားေတြ ပါတယ္။ ဦးပဥၥင္းဆီကို လာၾကတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဦးပဥၥင္း ထိန္းႏိုင္ခဲ့တယ္။ မိတၳီလာမွာျဖစ္တယ္၊ မႏၲေလးမွာ ဘာမွမျဖစ္ဘူး။ ၉၆၉ ေပါက္ဖြားရာေနရာ ေမာ္လၿမဳိင္မွာ ဘာမွမျဖစ္ဘူး။ ၉၆၉ ကူးစက္သြားတဲ့ သံတြဲဘာမွမျဖစ္ဘူး။ အျခားၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာပါ ဘာမွမျဖစ္ဘူး။ ပဲခူးမွာ ပဋိပကၡျဖစ္ေနတဲ့ ေနရာေတြဆိုရင္လည္း ၉၆၉ နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အဖြဲ႕အစည္းေတြ မေရာက္ဘူး။ လုံးဝအခ်ိတ္အဆက္ မရွိဘူး။ အဆက္အသြယ္ လုံးဝမရွိဘူး။ ၉၆၉ ဥပေဒ ကိုသာ လိုက္နာမယ္ဆိုရင္ ဘာအဓိက႐ုဏ္း မွ မျဖစ္ဘူး။ ဦးပဥၥင္း ရဲရဲ အာမခံရဲတယ္။ ၉၆၉ ကို တရားခံအျဖစ္ လုပ္ေနတာဟာ လူကို မေဖာ္ထုတ္ႏိုင္လို႔ အျပစ္ မရွိတဲ့သူကို ထုေထာင္းၿပီး တရားခံပါလို႔ အတင္းဝန္ခံ ခိုင္းသလိုမ်ဳိး ျဖစ္ေနတယ္။ အခုလည္း မိတၳီလာပဋိပကၡမွာ တကယ္အျပစ္ရွိတဲ့ သူကို မေဖာ္ထုတ္ႏိုင္တဲ့အခါ အျပစ္မရွိတဲ့ ၉၆၉ ကို ထုေထာင္း ႐ိုက္ႏွက္ေနတယ္လို႔ ခံစားမိပါတယ္။ "၉၆၉ေၾကာင့္ အဓိက႐ုဏ္း ျဖစ္တယ္လို႔ အေထာက္အထားျပႏိုင္ရင္ ဦးပဥၥင္းတို႔ ဒီေန႔ ရပ္တန္႔ေပးပါမယ္"

Voice ။ ။ တခ်ဳိ႕ကလည္း ၉၆၉ က ၇၈၆ ကို တုံ႔ျပန္တဲ့အေနနဲ႔ လုပ္တယ္လို႔ လည္း သတင္းေတြထြက္ေနတယ္။ အဲဒီ အေပၚမွာေရာ ဘယ္လိုျမင္ပါလဲဘုရား။
- ဆရာေတာ္။ ။ ၇၈၆ ကို တုၿပီးေပၚလာတဲ့ ဂဏန္းသုံးလုံးပါ။ ကိန္းဂဏန္းအားျဖင့္ ေတာ့ ၇၈၆ က သာတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဦးပဥၥင္းတို႔ အခုလုပ္ေနတဲ့ မူဝါဒေတြ၊ ေဟာေျပာေနတာ ေတြက ဦးပဥၥင္းတို႔မွာ ကိုယ္ပိုင္ အိုင္ဒီယာ ဘာမွမရွိဘူး။ မြတ္ဆလင္ေတြ လုပ္တဲ့အတိုင္းပဲ လိုက္လုပ္ေနရတာ။ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ ခံစစ္နဲ႔ လုပ္ေနရတာ၊ တိုက္စစ္တစ္ခုမွ လုပ္တာမရွိေသးဘူး။ သူတို႔က သူတို႔ဆိုင္အခ်င္းခ်င္း ေဈးဝယ္ ရမယ္လို႔ ကန္႔သတ္လို႔ ဦးပဥၥင္းတို႔ကလည္း ကိုယ့္လူမ်ဳိးဆိုင္ကပဲ ဝယ္ရမယ္လို႔ ကန္႔သတ္တာ။ သူတို႔က ၇၈၆ လုပ္လို႔ ဦးပဥၥင္းတို႔က ၉၆၉ လုပ္တာ။ ဒါေပမဲ့ အကုန္လုံး မတုပႏိုင္ေသးဘူး။ ဥပမာ - မြတ္ဆလင္ကို ညားရင္ သူတို႔ဘာသာကို ဝင္ရတယ္။ ဦးပဥၥင္းတို႔က်ေတာ့ အဲဒီလို မက်င့္သုံးရဲဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ ဦးပဥၥင္းတို႔ လုပ္ေနတာက ၇၈၆ နည္းဗ်ဴဟာေတြပါ။



ဆရာေတာ္ ဦးဝီရသူ

Voice ။ ။ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဆက္လုပ္ဖို႔ရွိပါသလား။ သို႔မဟုတ္ ႐ုပ္သိမ္းဖို႔ ရွိပါသလား။
- ဆရာေတာ္ ။ ။ ရတနာသုံးပါးရဲ႕ သေကၤတ ကို ဦးပဥၥင္းတို႔လူမ်ဳိး တည္ရွိေနသေရြ႕ သုံးစြဲသြားမွာပါ။ အသက္ထက္ဆုံး ဦးထိပ္ထားၿပီးေတာ့ သုံးစြဲသြားမွာပါ။ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈကေတာ့ ဦးပဥၥင္းတို႔က အၿမဲတမ္း ဆက္လုပ္ေနရမွာပဲ။ ၇၈၆ ကို တိတိက်က် ထုတ္ျပန္ၿပီးေတာ့ ၇၈၆ က ၂၁ ရာစုမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံကို သိမ္းပိုက္ဖို႔လုပ္တာ မဟုတ္ဘူးလို႔ တရားဝင္ ေၾကညာေပးရင္ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈကိုလည္း ရပ္တန္႔မယ္။ ၉၆၉ ေၾကာင့္ ျဖစ္တာမဟုတ္ဘဲနဲ႔ ၉၆၉ ကို ႐ုပ္သိမ္းေပးရမယ္ဆိုတာ လုံးဝသဘာဝ မက်ဘူး။

Voice ။ ။ ၉၆၉ ေၾကာင့္ ပဋိပကၡ တစ္စုံတစ္ရာျဖစ္ခဲ့ရင္ ဆရာေတာ္တို႔အေနနဲ႔ ဘယ္လိုလုပ္ဖို႔ရွိပါသလဲ။
- ဆရာေတာ္ ။ ။ ၉၆၉ ေၾကာင့္ ျဖစ္တယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ဦးပဥၥင္းကိုယ္တိုင္ အေရးယူ သြားမယ္။ ၉၆၉ေၾကာင့္ အဓိက႐ုဏ္း ျဖစ္တယ္လို႔ အေထာက္အထားျပႏိုင္ရင္ ဦးပဥၥင္းတို႔ ဒီေန႔ ရပ္တန္႔ေပးပါမယ္။ မိတၳီလာမွာ အဓိက႐ုဏ္း စျဖစ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ၉၆၉ တစ္ရြက္မွ မေရာက္ဘူး။ ဦးပဥၥင္းတို႔ ျဖန္႔ခဲ့တာက Save Our Country, Save Our Future ဒါပဲ ျဖန္႔ခဲ့ တယ္။ မိတၳီလာမွာ ျဖစ္ခဲ့တာနဲ႔ ဘာဆိုင္လဲ။ ၉၆၉ ကို တရားခံလို႔ ေဖာ္ထုတ္ႏိုင္ရင္ ၉၆၉ ကို ဒီေန႔ ရပ္တန္႔ေပးပါ့မယ္။

Voice ။ ။ ၉၆၉ ရဲ႕ ရည္႐ြယ္ခ်က္နဲ႔ ဘယ္လိုမ်ဳိး ေပၚေပါက္လာတာလဲဆိုတာ ရွင္းျပေပးပါဘုရား။
- ဆရာေတာ္ ။ ။ ၉၆၉ စတင္တီထြင္တဲ့ သူကေတာ့ နဖလ ဦးေက်ာ္လြင္ပါ။ သာသနာထြန္းကား ျပန္႔ပြားေရးမွာ ညႊန္ခ်ဳပ္အဆင့္အထိ လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ဘာသာေရး စာေရးဆရာပါ။ ေရွ႕ေနလည္း ေရွ႕ေနပါ။ သူဘယ္တုန္းက တီထြင္တယ္ ဆိုတာ မသိေပမယ့္ သူေရးထားတဲ့ စာအုပ္ မွာေတာ့ စၿပီးေဖာ္ျပတာက ၁၉၉၈ ခုႏွစ္ပါ။ အဲဒါကို သေဘာက်လို႔ ဦးပဥၥင္း အသုံး ျပဳခဲ့တာကေတာ့ ၂၀၀၁၊ ၂၀၀၂၊ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္ေလာက္မွာ ၉၆၉ သေကၤတေလးေတြကို ဦးပဥၥင္းကစၿပီး တီထြင္တာ။ အဲဒီတုန္းက စတစ္ကာ ေခတ္မစားေသးတဲ့အတြက္ သိပ္က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ မရွိခဲ့ပါဘူး။ အခု စတင္သုံးစြဲတာကေတာ့ သီတင္းကြၽတ္ ေလာက္က ျဖစ္တယ္။ ေမာ္လၿမဳိင္ ဂဏဝါစက သံဃာ့ကြန္ရက္က လိုဂိုနဲ႔ စတစ္ကာကို တီထြင္လို႔ က်ယ္ျပန္႔သြားတာ။ ဒါေပမဲ့ ဦးပဥၥင္းက တစ္ရြက္မွ မျဖန္႔ရေသးဘူး။ ရည္ရြယ္ခ်က္က ကိုယ့္လူမ်ဳိး ကိုယ့္ဘာသာ အခ်င္းခ်င္း စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး အားေပးဖို႔ပါ။

-----------------------------------------------

ေက်ာင္းထုိင္ဆရာေတာ္ ဦးသာသနသိရီ ႏွင့္ ေတြ႔ဆံုျခင္း



ေက်ာင္းထုိင္ဆရာေတာ္ ဦးသာသနသိရီ

Voice ။ ။ ၉၆၉ ဆိုတဲ့ ေဝါဟာရေတြ အေတာ္ေလး ေခတ္စားလာတာ ေတြ႔ရပါတယ္ဘုရား။ ၉၆၉ နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အရွင္ဘုရားရဲ႕ အျမင္ကို သိပါရေစ။
- ဆရာေတာ္ ။ ။ ၉၆၉ ဆိုတာ ခုမွ စသုံးတာေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ႏွစ္ဖက္လွ ဦးေက်ာ္လြင္ ဆိုတာ ၉၆၉ ကို ဗုဒၶဘာသာရဲ႕ သေကၤတ အေနနဲ႔ သတ္မွတ္ဖို႔ ေျပာခဲ့ဖူးတယ္။ ဗုဒၶ ဘာသာက ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာကို ဦးထိပ္ ထားတာကိုး။ ဦးထိပ္ထားတယ္ ဆိုတဲ့ေနရာ မွာ ဂုဏ္ေတာ္ကို ဦးထိပ္ထားေစခ်င္လို႔ ၉၆၉ လို႔ ေျပာခဲ့တာ။ ဦးေက်ာ္လြင္က လမ္းညႊန္တဲ့သေဘာ၊ အႀကံျပဳတဲ့သေဘာ အေနနဲ႔ပဲ ေရးခဲ့တာ။ ၉၆၉ ဆိုတာကို ခုတုံး လုပ္တာမဟုတ္ဘဲ ဦးထိပ္ရြက္တဲ့သေဘာ ဆိုရင္ လက္ခံပါတယ္။ ခုတုံးလုပ္တယ္၊ အုပ္စုဖြဲ႕တဲ့ သေဘာဆိုရင္ မေကာင္းပါဘူး။ အုပ္စုဖြဲ႕၊ ဂိုဏ္းဖြဲ႕ဖို႔ေျပာခဲ့တာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။

Voice ။ ။ တရားတစ္ပုဒ္ ေဟာတယ္ ဆိုတာ ေဟာတဲ့ပုဂၢိဳလ္အေပၚမွာ ဘယ္ေလာက္ တာဝန္ႀကီးပါသလဲဘုရား။
- ဆရာေတာ္ ။ ။ ဦးပဥၥင္းတို႔ဘုရားက တရားေတြေဟာခဲ့တယ္ ဆိုတာ ေကာင္းေစခ်င္လို႔ ေကာင္းတာေတြကိုပဲ ဦးတည္ေဟာခဲ့တာ။ ေကာင္းတာေတြပဲ လမ္းညႊန္ခဲ့တာ။ ေကာင္းတာေတြကို ေဖာ္ထုတ္ၿပီး လိုက္နာ ၾကမယ္ဆိုရင္ နားေထာင္တဲ့ပုဂၢဳိလ္အတြက္ ေက်နပ္စရာေတြျဖစ္ေစတယ္။ စိုးရိမ္စရာ ပူပန္စရာေတြ ၿငိမ္းေစရမယ္။ အဆင္ေျပမႈ ေတြနဲ႔ ႀကံဳေတြ႔ေစရမယ္။ ဘုရားကို စံထား ၿပီးေတာ့ ေကာင္းတာေတြေျပာမယ္။ ေကာင္းတာေတြ ေဟာမယ္ဆိုရင္ ေကာင္းတာေပါ့။ ေဟာတဲ့ တရားတစ္ပုဒ္ဟာ နာၾကားလိုက္ရလို႔ ပီတိ ျဖစ္တယ္၊ စိတ္ၾကည္ႏူးတယ္၊ ႏွစ္သက္စရာ၊ ေက်နပ္စရာေတြ ျဖစ္သြားတယ္ဆိုရင္ ေကာင္းတာေပါ့။ တရားေဟာတာ ဟုတ္ မဟုတ္ ဆိုတာကို ဒါနဲ႔ပဲ စစ္တမ္းထုတ္ရမယ္။ စကားေျပာတာကေတာ့ ဘယ္လိုေျပာေျပာ ျဖစ္ေပမယ့္ တရားေဟာတာကေတာ့ ဘုရားရဲ႕နည္းအတိုင္းပဲ က်င့္ႀကံေဟာျပ ႏိုင္ရမယ္။ တရားဆိုတာ စိတ္ၾကည္ႏူး ေစရမယ္၊ ေကာင္းတဲ့ဘက္ကို လမ္းညႊန္ ႏိုင္ရမယ္။ စိုးရိမ္ပူပန္စရာေတြ ကင္းရမယ္။ ထိတ္လန္႔ေၾကာက္ရြံ႕မႈေတြ မျဖစ္ေပၚ ေစရဘူး။ ဗုဒၶဝင္ပါဠိေတာ္မွာလည္း ဘုရားက ဒီအတိုင္းေဟာခဲ့ပါတယ္။

-----------------------------------------------

အရွင္ကုသလသာမိႏွင့္ ေတြ႔ဆုံျခင္း

Voice ။ ။ အခုအခ်ိန္မွာ လူေတြၾကားထဲ ၉၆၉ ဘာလဲဘယ္လဲဆိုၿပီး သို႔ေလာ သို႔ေလာ ျဖစ္ေနၾကတဲ့အတြက္ ၉၆၉ အေၾကာင္း အမ်ားနားလည္ေအာင္ မိန္႔ပါဘုရား။
- ဆရာေတာ္ ။ ။ ၉၆၉ ဆိုတာ ဘုရားဂုဏ္ေတာ္၊ တရားဂုဏ္ေတာ္၊ သံဃာ့ဂုဏ္ေတာ္ ကို ကိုယ္စားျပဳပါတယ္။ တျခားဘာသာ ေတြမွာ အမွတ္တံဆိပ္ေတြရွိသလို ကိုယ့္ဘာသာမွာလည္း ရွိသင့္တယ္ဆိုၿပီး လုပ္ၾကတာပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ ဗုဒၶဘာသာတိုင္းဟာ ၉၆၉ ကို တန္ဖိုးထားရမယ္။ ၉၆၉ ဆိုတာ ဂိုဏ္းလည္းမဟုတ္ဘူး။ အဖြဲ႕အစည္းလည္း မဟုတ္ဘူး။ ဗုဒၶဘာသာေတြ အားလုံးလည္း နားလည္သင့္တာက ၉၆၉ သည္ ဂိုဏ္းဂဏမဟုတ္၊ အဖြဲ႕အစည္း မဟုတ္၊ အဲ့ဒီလိုသိထားရမယ္။ တခ်ဳိ႕က အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခုလို႔ ထင္ေနတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံက ဗုဒၶဘာသာအားလုံးသည္ ၉၆၉ ေတြပဲ ဆိုတဲ့ သေဘာေလးကို သိေစခ်င္တယ္။

Voice ။ ။ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈရဲ႕ အဓိက ရည္႐ြယ္ခ်က္က ဘာျဖစ္မလဲဘုရား။
- ဆရာေတာ္ ။ ။ အဓိကရည္႐ြယ္ခ်က္ ကေတာ့ ဗုဒၶဘာသာဝင္ေတြဟာ ေနာက္ပိုင္းမွာ စည္းလုံးမႈအားနည္းလာတယ္။ အဲ့ဒါေၾကာင့္ အခ်င္းခ်င္းစည္းလုံးမႈရွိေအာင္ လူမႈေရး၊ စီးပြားေရးမွာ ကူညီ႐ိုင္းပင္းႏိုင္ေအာင္ ၉၆၉ ဆိုတဲ့တံဆိပ္ကို ဆိုင္တိုင္းေနရာတိုင္းမွာ ကပ္ၾကဖို႔ေျပာတာ။ ၉၆၉ ဆိုတာ ျမင္လိုက္တာနဲ႔ ဘုရားဂုဏ္၊ တရားဂုဏ္၊ သံဃာ့ဂုဏ္ ကို ခ်က္ခ်င္းေအာက္ေမ့ၿပီး ကုသိုလ္စိတ္ ေတြျဖစ္ေအာင္ပါ။

Voice ။ ။ ၉၆၉ ကို ဘယ္ အခ်ိန္မွာ ဘယ္သူေတြကစခဲ့တယ္ဆိုတာ သိလိုပါတယ္။
- ဆရာေတာ္ ။ ။ ၉၆၉ ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဘယ္သူေတြက စခဲ့တာ အတိအက်ေျပာဖို႔ ေတာ့ ခက္တယ္။ သိသေလာက္ဆိုရင္ေတာ့ ၉၆၉ ကို ဘုရားဂုဏ္ေတာ္၊ တရားဂုဏ္ေတာ္၊ သံဃာဂုဏ္ေတာ္ေတြကို ရည္ညႊန္းၿပီး ဗုဒၶဘာသာ အမွတ္တံဆိပ္ လုပ္သင့္တယ္လို႔ ေျပာၾကတာေတြရွိတယ္။ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ မဟုတ္ေပမယ့္ ၉၆၉ ကို ကားေတြ၊ အိမ္ေတြမွာ ေရးၾကတာ ေတြ႔ရတယ္။ ဒီဘက္ေခတ္မွာ အေျခအေနအရ ဗုဒၶဘာသာေတြဟာ ပိုမို စည္းလံုးဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ ယူဆၿပီး ဗုဒၶဘာသာ ေခါင္းေဆာင္ေတြက ၉၆၉ ကို တြင္တြင္က်ယ္က်ယ္ ေဟာေျပာလာၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ၉၆၉ အမွတ္တံဆိပ္ဟာ လူသိမ်ား လာတယ္လို႔ ဆိုရမယ္။



အရွင္ကုသလသာမိ

Voice ။ ။ လတ္တေလာပဋိပကၡ ေတြမွာ ၉၆၉ အဖြဲ႕ေတြရဲ႕ ပေယာဂေၾကာင့္ လို႔ ျပည္ပမီဒီယာေတြနဲ႔ လူေတြအၾကား ပ်ံ႕ႏွံ႔ေနတဲ့အေပၚ အရွင္ဘုရား ဘာမ်ား မိန္႔ခ်င္ပါလဲဘုရား။
- ဆရာေတာ္ ။ ။ လတ္တေလာျဖစ္ပ်က္ ခဲ့တာေတြမွာ ၉၆၉ ေၾကာင့္ျဖစ္သေယာင္ မီဒီယာအသုံးခ် ဖန္တီးတာေတြဟာ တကယ္ေတာ့ အျဖစ္အပ်က္မွန္သမွ် ၉၆၉ နဲ႔ လုံးဝ မဆိုင္ပါဘူး။ ျပည္ပမီဒီယာေတြကို အသုံးခ်ၿပီးေတာ့ အၾကမ္းဖက္ပါတယ္ဆိုၿပီး မိတၳီလာ အျဖစ္အပ်က္နဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ျဖစ္ပ်က္တဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈေတြကို ေနာက္ခံထား တိုက္ခိုက္ေနၾကတာပါ။ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈေပၚလာတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ တျခားအဖြဲ႕အစည္းေတြက သူတို႔စီးပြားေရး အဆင္မေျပဘူးဆိုၿပီးေတာ့ ေျပာၾကတယ္။ အဲ့ဒါေၾကာင့္ ၉၆၉ ဟာ သူတို႔ရဲ႕ ရန္သူလို႔ သတ္မွတ္ၾကတယ္။ အဲ့ေတာ့ ၉၆၉ နာမည္ပ်က္ေအာင္၊ လူေတြ အၾကည္ညဳိမဲ့ေအာင္ ပုံစံအမ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔ လုပ္ေနၾကတာ။

Voice ။ ။ ၉၆၉ အေပၚ သံဃာ့အႀကီးအကဲေတြရဲ႕ သေဘာထားက ဘယ္လိုရွိပါလဲဘုရား။
- ဆရာေတာ္ ။ ။ အႀကီးအကဲဆရာေတာ္ ေတြရဲ႕ သေဘာထားကို တိုက္႐ိုက္ မေလွ်ာက္ဖူးတဲ့ အတြက္ ေသခ်ာမသိပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ေျပာရဲပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာဝင္ တိုင္းဟာ ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာဆိုတဲ့ ရတနာသုံးပါး ဂုဏ္ေတာ္ေတြကို ကိုယ္စားျပဳတဲ့ ဒီ ၉၆၉ ကိုေသေသခ်ာခ်ာသိရင္ မလို လား ကန္႔ကြက္တာေတြရွိမွာ မဟုတ္ပါဘူး။

Voice ။ ။ နိဂုံးခ်ဳပ္ဘာမ်ား မိန္႔ခ်င္ ပါသလဲဘုရား။
- ဆရာေတာ္ ။ ။ ၉၆၉ ဟာ လတ္တေလာ ျဖစ္ပ်က္တဲ့ ပဋိပကၡေတြနဲ႔ လုံးဝပတ္သက္ ဆက္ႏႊယ္ျခင္းမရွိဘဲ ၉၆၉ ဟာ အဖြဲ႕အစည္း ပုံစံေတြ၊ ဂိုဏ္းဂဏပုံစံေတြ၊ အၾကမ္းဖက္မႈ ပုံစံေတြျဖစ္ေနတာ အားလုံးမွန္သမွ်ဟာ တစ္ဖက္အဖြဲ႕အစည္းက မီဒီယာနဲ႔ေပါင္းၿပီး လုပ္ႀကံတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ သာလွ်င္ ဒီလိုနာမည္ ထြက္ေနရတာျဖစ္တယ္ဆိုတာ ေျပာခ်င္ပါတယ္။

--
http://www.burmaburo.blogspot.com

လက္ပံေတာင္းေတာင္ကိစၥ ေဆြးေႏြးပြဲေလးပါ။

--
http://www.burmaburo.blogspot.com

ဦးသိန္းစိန္ႏွင့္ ေတြ ့ဆံုေမးၿမန္းခ်က္ ၁။

--
http://www.burmaburo.blogspot.com

တိုင္းရင္းသားတိုင္းမွာလည္းဒီလိုတူညီေသာအၿမင္မ်ားရွိပါတယ္ဆိုတာ

--
http://www.burmaburo.blogspot.com

ဖတ္ၿပီး နားေထာင္ႀကည္ ့ေစခ်င္ပါတယ္။

--
http://www.burmaburo.blogspot.com

သီတဂူစတား: ေအာင္သင္းေျပာေသာ ရုိဟင္ဂ်ာ

သီတဂူစတား: ေအာင္သင္းေျပာေသာ ရုိဟင္ဂ်ာ: (ဓာတ္ပုံ မုိးမခ မီဒီယာမွ) ေမး ။ ။ ရိုဟင္ဂ်ာဟာ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ တိုင္းရင္းသားေတြထဲမွာပါ၀င္ပါသလား ဆရာ၊ သူ႔သမိုင္းကေကာ ဘယ္လို ရွိပါသလဲ၊ ဘီဘီစီက...

၀ံသာႏု အယ္ဒီတာ ျမတ္သိန္းထြန္းႏွင့္ စကားေျပာျခင္း

 

Arakan Review း မၾကာခင္လပိုင္းအတြင္းျပဳလုပ္မဲ့ ရခိုင္ဘက္က သမိုင္းပညာရွင္ ေဒါက္တာေအးခ်မ္းနဲ႔ ဘဂၤလီလူမ်ိဳးဦးေဌးလြင္ဦး တို႔ ရဲ႕စကားစစ္ထိုးပြဲကို အကုိ႔အေနနဲ႔ဘယ္လိုသံုးသပ္ပါသလဲခင္ဗ်ား။ တကယ္လိုအပ္တယ္လို႔ျမင္ပါသလား။

 

၀ံသာႏု: ဘဂၤလီေတြအေနနဲ႔ သူတို႔ရဲ့ သမိုင္းတုေတြကို ပရိုမိုးရွင္းလုပ္ဖို႔ ရခိုင္သမိုင္းပညာရွင္ေတြကို ခုတံုးလုပ္ဖို႔ ၾကိဳးစားတာလို႔ပဲ ျမင္မိပါတယ္။ လိုအပ္သလားဆိုေတာ သူတို႔ဖက္က အသည္းအသန္ လိုအပ္ေနပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဖက္ကေတာ့ မလိုအပ္ပါဘူး။ ကၽြန္ေတာ့္အျမင္ေျပာရရင္ သမိုင္းဆိုတာမ်ိဳးက အေထာက္အထား အကိုးအကားနဲ႔ တြဲလွ်က္တင္ျပရတာပါ။ စကားနဲ႔ေျပာရံုနဲ႔ မလံု ေလာက္ပါဘူး။ ခက္တာက သူတို႔စိန္ေခၚတာကို မထြက္ပဲေနျပန္ရင္လည္း ကိုယ့္ဖက္က မမွန္လို႔၊ လိပ္ျပာမလံုလို႔ မထြက္ပဲေနတယ္။ သတၱိမရွိဘူးဆိုျပီး ရခိုင္သမိုင္းပညာရွင္ေတြကို ရံႈ႕ခ်ေအာင္ပြဲခံၾကလိမ့္မယ္။ ထြက္ျပန္ေတာ့လည္း အေထာက္အထားမရွိ၊ စိတ္ထင္ရာေလွ်ာက္ေျပာမယ့္ ပညာရွင္ နာမည္ခံ ပုဂၢိဳလ္မ်ိဳးကို ဘယ္လိုမွတန္းမတူပဲ လက္သင့္ခံ စကားစစ္ထိုးရအုန္းမယ္။ ဘဂၤလီေတြဟာ ဒီလိုမ်ိဳး သူတို႔ဖက္က အရံႈးမရွိတဲ့ရလာဒ္ေတြကို ေမွ်ာ္ကိုးျပီး ဒီစိန္ေခၚမႈကို ျပဳလုပ္ခဲ့တာလို႔ပဲ ကၽြန္ေတာ္အေနနဲ႔ သံုးသပ္မိပါတယ္။ ပုဂၢိဳလ္ေရးအေနနဲ႔ေျပာရရင္ ဦးေဌးလြင္ဦးဟာ ဒီသမိုင္းေၾကာင္း စကားစစ္ထိုးပြဲမွာ အထင္ရွားဆံုး ရခိုင္သမိုင္းပညာရွင္ ပါေမာကၡ ေဒါက္တာေအးခ်မ္းလို ပုဂၢိဳလ္မ်ိဳးနဲ႔ ယွဥ္ျပိဳင္ခြင့္ရလို႔ ဘဂၤလီအသိုင္းအ၀ိုင္းမွာ သူရဲေကာင္း တစ္ေယာက္အျဖစ္ နာမည္ၾကီးသြားမွာ ေသခ်ာသေလာက္ရွိပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ဘဂၤလီေတြဟာ ရခိုင္သမိုင္းပညာရွင္ေတြကို ခုတံုးလုပ္ဖို႔သက္သက္ စိမ္ေခၚတာလို႔ ကၽြန္ေတာ္ သံုးသပ္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

 

Arakan Review း အဲဒီစကားစစ္ထိုးပြဲ ျပဳလုပ္တဲ့အခါမွာ ဘဂၤလီေတြဘက္က သူတို႔ဟာရိုဟင္ဂ်ာ လူမ်ိဳးေတြပါ ရခိုင္ျပည္မွာေနလာခဲ့တာ ၾကာပါၿပီ။ ရခိုင္ေဒသဟာသူတို႔ ရိုဟင္ဂ်ာေတြရဲ႕ဘိုးစဥ္ေဘာင္ဆက္ ေနလာခဲ့တဲ့ ေနရာျဖစ္တယ္ ဆိုၿပီးေတာ့ ေျပာေနၾကတယ္။ အဲဒါကို သူတုိ႔ဘက္က ေဆြးေႏြးလာခဲ့ရင္ လြယ္လြယ္ကူကူနဲ႔ ေခ်ပႏိုင္မလား။

 

၀ံသာႏု: သမိုင္းတစ္ခုကို ျပဳစုတဲ့ေနရာမွာ ရာဇ၀င္ေတြထဲကေန အမွန္တကယ္ျဖစ္ႏိုင္ေျခရွိတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကိုပဲ ယုတၱိက်က်စီစစ္ျပီး ေရြးထုတ္ျပဳစုရပါတယ္။ ရခိုင္အပါအ၀င္ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ေဒသ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ ဗုဒၶဘာသာယဥ္ေက်းမႈ မ၀င္ေရာက္ခင္ ဟိႏၵဴယဥ္ေက်းမႈ လႊမ္းမိုးခံခဲ့ရပါတယ္။ ဘာသာစာေပေတြဟာလည္း ဟိႏၵဴယဥ္ေက်းမႈစာေပေတြကေန ဆင္းသက္လာခဲ့တာပါ။ အဲဒီအခ်က္ကိုၾကည့္ျပီး ဟိႏၵဴဘာသာ၀င္ေတြ ထီးနန္းစိုးစံခဲ့လို႔ အဲလူမ်ိဳးေတြဟာ အိႏိၵယတိုက္ငယ္ကေန ၀င္ေရာက္လာတဲ့ ကုလားေတြလို႔ သံုးသပ္လို႔မရပါဘူး။ ေနာက္တခ်က္က သူတို႔အျမဲေျပာေျပာေနတဲ့ အာရပ္သေဘၤာပ်က္ပံုျပင္ ဆိုတာကလည္း တကယ္တမ္း လံုး၀မျဖစ္ႏိုင္တဲ့အေၾကာင္းအရာပါပဲ။ အာရပ္ေတြကုန္ကူးလို႔ အင္ဒိုနီးရွားမွာ အစၥလာမ္ဘာသာ ျပန္႔ႏွံ႔ခဲ့တယ္ဆိုတဲ့ ကိစၥနဲ႔ ႏိႈင္းယွဥ္ျပီး ရခိုင္မွာလည္း ေဒသခံေတြနဲ႔ အာရပ္ေတြေသြးေႏွာျပီး အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ ျဖစ္ေပၚလာတယ္ဆိုတဲ့ တင္ျပခ်က္မ်ိဳးက ယုတၱိမရွိလွပါဘူး။

 

လူမ်ိဳးစုတစ္ခုဟာ ေဒသတစ္ခုရဲ့ ဌာေနတိုင္းရင္းသားျဖစ္ေၾကာင္း သက္ေသျပႏိုင္ဖို႔ ယဥ္ေက်းမႈအေဆာက္အအံုေတြ စာေပလက္ရာေတြ

သမိုင္းေၾကာင္းအေထာက္အထားေတြ ရွိရပါမယ္။ သူတို႔မွာ ရခိုင္ေတြထက္ေစာျပီး ေနထိုင္ခဲ့တယ္ဆိုတဲ့ အေထာက္အထားက ဘာမွ မယ္မယ္ရရျပစရာမရွိပါဘူး။ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းမွာ မွီတင္းေနထိုင္ၾကတဲ့ တိုင္းရင္းသားမ်ိဳးႏြယ္စုေတြဟာ မ်ိဳးႏြယ္အလိုက္ ရုပ္အမ်ိဳးမ်ိဳး မဆိုစေလာက္ ကြဲျပားၾကေပမယ့္ ဘဂၤလီရုပ္ထြက္တဲ့လူေတာ့ မရွိသေလာက္ရွားပါတယ္။ သူတို႔ေျပာေျပာေနတဲ့ အာရပ္ေတြနဲ႔ ရခိုင္ေဒသခံအမ်ိဳးသမီးေတြ ေသြးေႏွာျပီး ရိုဟင္ဂ်ာမ်ိဳးႏြယ္စု ဘဂၤလီရုပ္ေတြ ထြက္လာတယ္ဆိုတဲ့ကိစၥဟာ ဒီလူမ်ိဳးေတြသာ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္ေတြရဲ့ အသက္အိုးအိမ္ စည္းစိမ္ေတြကို ေခတ္အဆက္ဆက္ ရန္မျပဳခဲ့ဘူးဆိုရင္ အင္မတန္ရယ္ရတဲ့ ဟာသျပက္လံုးတစ္ခု ျဖစ္ေနမွာပါ။ အခု ကၽြန္ေတာ္အၾကမ္းဖ်ဥ္း ေျပာသြားတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကို ၾကည့္ရင္ ေခ်ပဖို႔ လြယ္ကူသလား၊ မလြယ္ကူဘူးလားဆိုတာကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္း သိႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။

 

Arakan Review း ရခိုင္ျပည္ထဲကုိတရားမ၀င္ ၀င္ေရာက္ေနထိုင္ၾကတဲ့ ဘဂၤလီလူမ်ိဳးေတြဟာ သူတို႔အခုေျပာေနၾကတာကို ၾကည့္ျခင္း အားျဖင့္ ဒါဟာ သမိုင္းအေထာက္အထားမရွိတဲ့ လုပ္ၾကံမႈတစ္ခုျဖစ္တယ္။ အဲဒီလုပ္ၾကံခ်က္ေတြကို ဘာ့အတြက္အခုလို ႀကိဳးစားပမ္းစား လုပ္ေနတယ္လို႔ျမင္ပါသလဲ။

 

၀ံသာႏု: အဲဒါနဲ႔ ပတ္သက္ျပီးေျပာရရင္ တဖက္ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံရဲ့ လူဦးေရအဆမတန္ ေဖာင္းပြေနတဲ့အေျခအေနရယ္၊ ႏွစ္စဥ္ ကမၻာေပၚမွာ အဆိုးရြားဆံုး သဘာ၀ေဘးအႏၱရာယ္ကို ခံစားေနရတဲ့အတြက္ သူတို႔ရဲ့ဇစ္ျမစ္ျဖစ္တဲ့ ဒီႏိုင္ငံကို ျပန္လည္အေျခခ်ဖို႔ လံုး၀ မျဖစ္ႏိုင္တဲ့ အေနအထားမွာ ရွိေနပါတယ္။ ခုျမန္မာႏိုင္ငံဧရိယာထက္ပိုေသးငယ္တဲ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ရဲ့ လူဦးေရဟာ ျမန္မာထက္ႏွစ္ဆ သံုးဆပိုမ်ားပါတယ္။ ေနာက္တခ်က္က အဲဒီအေျခအေနေၾကာင့္တင္မကပဲ၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ရဲ့ စီးပြားေရးအေျခအေနကလည္း သူတို႔ကို လက္သင့္ခံဖို႔ အခက္အခဲေတြ ရွိေနပါတယ္။ ေနာက္တခ်က္က မ်ားေသာအားျဖင့္ မူဆလင္ေတြဟာ ဘယ္ေနရာကိုပဲေရာက္ေရာက္ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခု ခိုင္ခိုင္မာမာတည္ေဆာက္မိျပီဆိုတာနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးကို ဘာသာေရးနဲ႔ ထိုးေဖာက္ဖို႔ၾကိဳးစားတတ္ၾကပါတယ္။ ခုလည္း အဲဒီသေဘာပါပဲ။ လြတ္လပ္ေရးၾကိဳးပမ္းမႈမတိုင္ခင္ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ေျမယာပိုင္ဆိုင္မႈ အျငင္းပြားျခင္းေတြကေန စတင္ခဲ့တဲ့ အဓိကရုဏ္းေတြ ေနာက္ပိုင္း မူဂ်ာဟစ္သူပုန္ထမႈကိုၾကည့္ရင္ သိႏိုင္ပါတယ္။ ဘာသာေရးအစြန္းေရာက္တဲ့ ဒီဘဂၤလီေတြဟာသူတို႔ရဲ့ ဘာသာေရး ေခါင္းေဆာင္ေတြက ေဟာေျပာသမွ်ကို မ်က္စိမွိတ္ယံုၾကည္ တတ္ၾကပါတယ္။ အဲဒီစာတတ္တဲ့ လက္တစ္ဆုပ္စာ ဘာသာေရး၊ လူမ်ိဳးစု ေခါင္းေဆာင္ေတြကေန မိႈင္းတိုက္ျပီး တီထြင္ခဲ့တဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာသမိုင္းတုကို ခုခ်ိန္ မ်ိဳးဆက္ႏွစ္ဆက္ေလာက္ ျဖတ္သန္းျပီးတဲ့အခ်ိန္မွာ ဘဂၤလီအမ်ားစုက အမွန္တရားအျဖစ္ ယံုၾကည္ေနၾကပါျပီ။ ေနာက္ျပန္လွည့္လို႔ မရေတာ့တဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးမွာ ဘဂၤလီေတြအေနနဲ႔ ဗုဒၶဘာသာအမ်ားစုေနထိုင္တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ မူဆလင္ၾကီးစိုးတဲ့ ေျခကုပ္စရာနယ္ေျမတစ္ခု အပိုင္ရဖို႔ ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့ နာမည္တစ္ခုကို တီထြင္ဖန္တီးျပီး တကယ့္ကိုဗ်ဴဟာက်က် ဆယ္စုႏွစ္နဲ႔ခ်ီ လက္ဆင့္ကမ္း အေကာင္အထည္ေဖာ္ခဲ့ၾကတာပါ။ ေနာက္တစ္ခ်က္က ႏိုင္ငံတကာကို ႏိုင္ငံမဲ့ဒုကၡသည္ေတြအျဖစ္ ေလွစီးခိုး၀င္ဖို႔ အမ်ားဂရုဏာသက္စရာ ေခါင္းစဥ္လွလွတစ္ခုအျဖစ္ အသံုးခ်ခဲ့တယ္ ဆိုရင္လည္း မမွားပါဘူး။

 

Arakan Review း ဂ်ပန္မွာျပဳလုပ္မဲ့ ရခိုင္နဲ႔ဘဂၤလီ စကားစစ္ထိုးပြဲ ျပဳလုပ္ဖို႔အတြက္ ရခိုင္ဘက္က ေဒါက္တာေအးခ်မ္း လက္မခံခင္မွာ ကိုျမတ္သိန္းထြန္းက ေဆြးေႏြးလိုၾကာင္း ကမ္းလွမ္းခဲ့တယ္လို႔သိရပါတယ္။ အဲဒီစကားစစ္ထိုးပြဲမွာ အကို႔ကို ပါ၀င္ခြင့္ေပးခဲ့ရင္ ေျပာဖို႔ အစီအစဥ္ ရွိပါသလား။ ေျပာဖို႔လိုမယ္လုိ႔ထင္ပါသလား။

 

၀ံသာႏု: ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ စကားနဲ႔ေဆြးေႏြးဖို႔ စိတ္မ၀င္စားပါဘူး။ အေထာက္အထားခိုင္ခိုင္လံုလံုနဲ႔ စာေရးသားေဆြးေႏြးဖို႔ပဲ ဆႏၵရွိ ပါတယ္။ အဲအတိုင္းပဲ ဦးေဌးလြင္ဦးကို စိမ္ေခၚထားပါတယ္။ ခုေလာေလာဆယ္ မူဆလင္သမိုင္းပညာရွင္ ဦးရဲရင့္သစၥာနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္ ဘဂၤလီ-ရခိုင္သမိုင္းအေၾကာင္း ေဆြးေႏြးေနတုန္းပါပဲ။ အဲလိုမ်ိဳး အျပန္အလွန္စာေရးသားျပီး ေဆြးေႏြးမယ္ဆိုရင္ ကၽြန္ေတာ့္ဖက္က အခ်ိန္မေရြး အဆင္သင့္ရွိပါတယ္။ ခုေဒါက္တာေအးခ်မ္းက ဂ်ပန္ႏိုင္ငံမွာျပဳလုပ္ဖို႔ လက္ခံလိုက္တဲ့အခ်ိန္မွာ မေလးရွားက မူဆလင္အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုက ဒီပြဲကို အကူအညီေပးဖို႔ အသည္းအသန္ ကမ္းလွမ္းလာပါတယ္။ အဲဒီအခ်က္ကိုၾကည့္ရင္ ျမန္မာမူဆလင္နာမည္ခံ ဘဂၤလီမ်ိဳးႏြယ္စုအခ်ိဳ႕ဟာ ဒီရိုဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့နာမည္နဲ႔ ဘဂၤလီေတြကို တိုင္းရင္းသား၊ ႏိုင္ငံသားျဖစ္ခြင့္ရဖို႔ ဘယ္ေလာက္ထိ ႏိုင္ငံေရးရည္မွန္းခ်က္ ၾကီးၾကီးမားမားရွိေနတယ္ဆိုတာကို သိႏိုင္ပါတယ္။ အဲဒီအဖြဲ႔က ေဒါက္တာေအးခ်မ္းကို အဲဒီပြဲမျဖစ္ေျမာက္ခဲ့ရင္ သူတို႔ကုန္က်ထားတဲ့ စရိတ္ေတြကိုျပန္ေပးေလ်ာ္ဖို႔ အာမခံလက္မွတ္ထိုးေပးရမယ္လို႔ ေတာင္းဆိုထားတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ အဲဒီလိုမ်ိဳး အသည္းအသန္ျဖစ္ေနတာကို ၾကည့္ရင္ သူတို႔အတြက္ ဒီပြဲျဖစ္ေျမာက္ေရးဟာ ဘယ္ေလာက္ထိ အေရးၾကီးေနသလဲဆိုတာကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္း သိႏိုင္ပါတယ္။ ေဒါက္တာေအးခ်မ္းအေနနဲ႔ သူတို႔ျဖစ္ေစခ်င္သလို လိုက္လုပ္ေပးဖို႔ မအားပါဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ ပြဲျဖစ္ေျမာက္ေရးအတြက္ ေဒါက္တာေအးခ်မ္းရဲ့ ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ၀ံသာႏုအဖြဲ႔ကပဲ အစစအရာရာ တာ၀န္ယူေဆာင္ရြက္သြားဖို႔ စီစဥ္ထားပါတယ္။ ဦးေဌးလြင္ဦး ဂ်ပန္ကိုေရာက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ ေဒါက္တာေအးခ်မ္းက သူ႔ကို တကၠသိုလ္ဧည့္ရိပ္သာမွာ တည္းခိုႏိုင္ေအာင္ စီစဥ္ေပးမယ္လို႔ ေျပာသြားပါတယ္။ တျခားတက္ေရာက္လာမယ့္ ဘဂၤလီအဖြဲ႔ေတြအတြက္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔မွာ တာ၀န္မရွိပါဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ဖက္က တက္ေရာက္လာမယ့္ ဧည့္သည္ေတာ္ေတြ အတြက္ပဲ ကၽြန္ေတာ္တို႔ တာ၀န္ယူသြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ဦးေဌးလြင္ဦးတို႔အဖြဲ႔အေနနဲ႔ ပြဲနဲ႔ပတ္သက္ျပီး တိုင္ပင္ညွိႏိႈင္းခ်င္ရင္ ၀ံသာႏုကိုပဲ ဆက္သြယ္ဖို႔ ဒီေနရာကေန အသိေပးခ်င္ပါတယ္။

 

Arakan Review း အခုအကိုက ဦးရဲလြင္ဦးကို အဲလိုစိန္ေခၚလိုက္တဲ႔အခါမွာ သူ႔ဘက္က ဘာေတြမ်ားတုန္႔ျပန္မႈ မ်ိဳးကိုျပဳလုပ္ ပါသလဲခင္ဗ်ား။

 

 ၀ံသာႏု: ဦးေဌးလြင္ဦးဖက္ကေတာ့ လူထုပရိသတ္မီဒီယာေရွ႕မွာ မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ စကားစစ္ထိုးခ်င္တယ္လို႔ တုန္႔ျပန္လာပါတယ္။ အေပၚမွာေျပာခဲ့သလိုပါပဲ။ သမိုင္းဆိုတာ စကားေျပာေကာင္းတိုင္း ေလွ်ာက္ေျပာလို႔ရတဲ့ ပံုျပင္မ်ိဳးမဟုတ္ပါဘူး။ ကိုယ္ေျပာတဲ့အေၾကာင္း အရာတစ္ခုခ်င္းအတြက္ အေထာက္အထား ခိုင္ခိုင္လံုလံုခ်ျပႏိုင္ဖို႔လိုပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ အေထာက္အထား၊ အကိုးအကားေတြ ယွဥ္တြဲေဖာ္ျပႏိုင္တဲ့ စာေရးသားယွဥ္ျပိဳင္တာမ်ိဳးကိုပဲ ကၽြန္ေတာ္ပိုျပီး လိုလားပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္ေတာ့ သူေဒါက္တာေအးခ်မ္းနဲ႔ စကားစစ္ ထိုးျပီးမွ ကၽြန္ေတာ္ကို အလွည့္ေပးမယ္လို႔ ေျပာသြားပါတယ္။ အကယ္၍ အျပင္မွာသာ ဦးေဌးလြင္ဦးနဲ႔ မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ Debate လုပ္ရမယ္ဆိုရင္ သူတင္ျပမယ့္ စိတ္ကူးယဥ္ကြန္႔ျမဴးထားတဲ့ ပံုျပင္ဆန္ဆန္ သမိုင္းဆိုတာေတြကို နားေထာင္ရင္း ကၽြန္ေတာ္ ထိုင္ရယ္ေနရလို႔ ပြဲကေတာ္ရံုနဲ႔ျပီးမွာမဟုတ္ပါဘူး။

 

Arakan Review း ဟုတ္ကဲ့ ဘဂၤလီေတြကအခုလို လုပ္ေနတာဟာ ရခုိင္တစ္ခုတည္းမဟုတ္ပါဘူး တကမၻာလံုးကို လိမ္ေနတာပါပဲ။ အဲဒါကိို သိသိၾကီးနဲ႔ ဘဂၤလီ္ေတြေျပာသမွ်ကို ယံုေနၾကတာကို ဘယ္လိုျမင္ပါသလဲခင္ဗ်ား။ ႏိုင္ငံတကာ အေပၚမွာ။

 

 

၀ံသာႏု: ဘဂၤလီေတြေျပာသမွ်ယံုတာ လူတိုင္းေတာ့မဟုတ္ပါဘူး။ အာဏာရွင္အစိုးရေတြရဲ့ ဖိႏွိပ္မႈေအာက္မွာ သူတို႔ေတြက ျမန္မာလူမ်ိဳး ေတြထဲက လူမ်ိဳးစုတစ္ခုအျဖစ္ ေရာေႏွာဂရုဏာသက္ ခံခဲ့ရတဲ့သေဘာပါပဲ။ အရင္စီးပြားေရး ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔မႈ ေတြနဲ႔အတူစစ္အစိုးရ အေပၚ ဖိအားေပးဖို႔ အေနာက္အုပ္စုက နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ၾကိဳးပမ္းတဲ့အခ်ိန္မွာ ဒီဘဂၤလီေတြဟာ ေခါင္းစဥ္တပ္စရာ အေၾကာင္းအရာတစ္ခု ျဖစ္လာျပီး နာမည္ၾကီးလာခဲ့တာပါ။ လူ႔အခြင့္အေရးလႈပ္ရွားသူေတြၾကားထဲမွာ အဖိႏွိပ္ခံလူမ်ိဳးစုအျဖစ္ နည္းလမ္းမ်ိဳးစံုသံုး ပံုေဖာ္ခဲ့ၾကလို႔

တခ်ိဳ႔ လုပ္စားလူ႔အခြင့္အေရးသမားေတြအတြက္ ေမ်ာက္ျပဆန္ေတာင္းဖို႔ အခြင့္အေရးတစ္ခုျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္လူမ်ိဳး ေတြ အေနနဲ႔ သူတို႔ေလာက္ မီဒီယာေလာကမွာ မထိုးေဖာက္ႏိုင္ခဲ့တာေၾကာင့္လို႔လည္း ေျပာလို႔ရပါတယ္။

 

Arakan Review း ဟုတ္ကဲ့ပါ ေနာက္ဆံုးအေနနဲ႔ ျမန္မာအစိုးရအေပၚမွာေျဖရွင္းေနတဲ့ပံုစံေတြကိုဘယ္လိုျမင္ပါသလဲ။ ႏိုင္ငံသား ျဖစ္ခြင့္ေပးမယ္ဆုိၿပီးေတာ့ ရခိုင္ျပည္ထဲမွာဘဲ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားဖုိ႔ လုပ္ေနတဲ့လုပ္ရပ္အေပၚမွာေပါ့ေလ။

 

၀ံသာႏု: ဒီလူမ်ိဳးစုေတြ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ရွိေနျခင္းဟာ ကင္ဆာေရာဂါျဖစ္ပြားေနသလိုပါပဲ။ အခ်ိန္ၾကာလာေလ၊ ပိုဆိုးလာေလ ျဖစ္လာ မွာပါ။ မျဖစ္သင့္ပါဘူး။ ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ရခိုင္ျပည္သူေတြ ခံစားခဲ့ရတဲ့ လူမ်ိဳးေရးပဋိပကၡေတြကို အစိုးရအေနနဲ႔ကိုယ္ခ်င္းစာ သင့္ပါတယ္။ ဒီလူမ်ိဳးေတြရဲ့ စရိုက္ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဘယ္ေနရာမွာပဲ စုစည္းေနရာခ်ထားပါေစ ေဒသခံေတြနဲ႔ ျပႆနာတက္မွာ ေသခ်ာပါတယ္။ တေလာကမွ ျဖစ္သြားတဲ့ အာသံေဒသအေရးအခင္းကို ၾကည့္ရင္ သိႏိုင္ပါတယ္။

 

Arakan Review း ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ ကိုျမတ္သိန္းထြန္း။

 

--
http://www.burmaburo.blogspot.com

အင္တာဗ်ဴး (၂)

 ေမး။   ။ လက္ရွိတကၠသိုလ္ပညာေရးကိုေရာဘယ္လိုျပင္ဆင္ဖို႔ ရည္ရြယ္ထားပါသလဲ ခင္ဗ်ာ။

ေျဖ။ ။ ဒါကေတာ့ အေမတစ္ေယာက္တည္း ျပင္ဆင္မွာလည္း မဟုတ္ဘူး၊ ဒါအားလံုးကြၽမ္း က်င္တဲ့ သူေတြ ၊ တကယ္ စိတ္ပါဝင္စားတဲ့ သူေတြ နဲ႔ေဆြးေႏြးၿပီး လုပ္ရမယ့္ ကိစၥပါ၊ အဓိကကေတာ့ တကၠသိုလ္ ပညာေရး ဆိုတာက က်ယ္ျပန္႔ရမယ္၊ နက္နဲရမယ္၊ တကၠသိုလ္ ပညာေရးဆိုတာ ဒီ လူငယ္ေတြကို ဘဝစိန္ေခၚခ်က္ ေတြကို ရင္ဆိုင္ႏိုင္ေအာင္လို႔ သင္ေပး တာပဲ ျဖစ္ရမယ္၊ ဒီလိုဘြဲ႔ တံဆိပ္ေလး ရ႐ံုနဲ႔
မရဘူး၊ ဒါေၾကာင့္မို႔ အေမ့တို႔ အေနနဲ႔ ဒီတကၠသိုလ္ဘဝ ရွင္သန္ေရးေပါ့ေနာ္၊ campus Life ေပါ့၊ အဲဒါ သိပ္အေရးႀကီးတယ္၊ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ အဲဒီလိုေနရာမွာ ဒီလိုဘဝ စိန္ေခၚမႈေတြ ဘယ္လို ရင္ဆိုင္ရမယ္ဆိုတာ တတ္လာမယ္ ၊ေနာက္ျပီးေတာ့ Social Skill လူမႈေရး ကြၽမ္းက်င္မႈ ေတြလည္း ရလာတာေပါ့၊ Lecture ေတြ ကိုလည္း အခန္းထဲမွ မဟုတ္ဘူး၊ ေက်ာင္းခန္းထဲမွ ရတာ မဟုတ္ ဘူး၊ ေက်ာင္းျပင္ ကလည္းရတာ၊ အဲဒီအတြက္ ဦးတည္ ၿပီးေတာ့ တကၠသိုလ္ ပညာေရးကို ျပန္ျပီးထူေထာင္ရမွာ ပါ၊

ေမး။ ။လက္ရိွ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ မ်ိဳးဆက္သစ္လူငယ္ ေတြၾကားထဲမွာ အားရေက်နပ္မႈ ရိွပါသလား၊ ျမင္ရတာေရာ၊ ၾကားရတာေရာေတြ႔ရ တာေရာေပါ့။

ေျဖ။ ။ အားရေက်နပ္မႈရိွပါတယ္၊ အေမတို႔ ဒီၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပြဲ အတြက္ စည္း႐ံုးတဲ့အခါ လူငယ္ေတြ တက္ၾကြစြာ ပါဝင္လာၾကတယ္၊ လူငယ္ေတြမွာ အႏၲရာယ္ေတာ့ ရိွတာေပါ့ေနာ္၊ လူငယ္ဆိုေတာ့ စိတ္ က ႏုေသးတာေပါ့၊ စိတ္ကႏုတဲ့ အခါက်ေတာ့ တစ္ခါတစ္ခါ ဆြဲေဆာင္ရာကို ပါသြားတတ္ၾကတယ္။ အဲဒါကေတာ့ လူငယ္ ေတြ မေျပာပါနဲ႔ လူႀကီးေတြ ေတာင္ စိတ္ကခိုင္မာတာ မဟုတ္ဘူး။ အဲဒီေတာ့ လူငယ္ေတြမွာ အျပစ္ႀကီး တယ္လို႔ေတာ့ အေမမျမင္ဘူး၊ ဒါေပမဲ့ ဒါကို ထိန္းကြပ္ဖို႔ေတာ့ အေရးႀကီးတာေပါ့၊

ေမး။ ။အေရွ႕ေတာင္အာရွ ႏိုင္ငံေတြမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံက ေယာက်္ား မိန္းမ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈ နည္းတယ္လို႔ေျပာၾကတယ္၊ အဲဒါမွာ အေမ့ အေနနဲ႔ ဘယ္လို သံုးသပ္ ထားတာ ရိွပါသလဲ၊ အဲဒါေလး ေျပာေပးပါ။

ေျဖ။ ။ နည္းတယ္ ဆိုေပမယ့္လည္း ရိွေတာ့ရိွ ေသးတာပဲ ၊ေယာက်္ား မိန္းမ ခြဲျခားမႈဟာ ရိွေသးတာပဲ၊ အၿမဲပဲေျပာတယ္၊ ဟို…သားကို သခင္၊ လင္ကိုဘုရား.. ဆိုတာဒါ ဘယ္လို အဆို လဲ (ၿပံဳးလ်က္) လုံးဝ လက္မ ခံႏိုင္ဘူး။ ဒါလက္ခံ ႏိုင္တဲ့ဟာ မဟုတ္၊ အဲဒါဆိုရင္ ခြဲျခားမႈ ရိွတယ္ဆို တာေတြပဲ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ က်န္းမာေရး အရ ေလ့လာ လိုက္တဲ့အခါဆိုရင္ .။ ခ်ိဳ႕တဲ့တဲ့ မိသားစုေတြထဲမွာ အာဟာရဓာတ္ မျပည့္ဆံုးက အဲဒီ အမ်ိဳး သမီးေတြ ျဖစ္တယ္ဆိုတာ ေတြ႔ရတယ္၊ သူ႔ရဲ႕သားသမီးေတြ၊ သူ႔ရဲ႕ ခင္ပြန္း သည္ အတြက္ အၿမဲပဲ ဦးစားေပးတယ္၊ သူက အက်န္ေလးေတြကို စားတယ္၊ အသားႏွစ္တုံး သံုးတုံးရိွတယ္ ဆိုလို႔ ရိွရင္လည္း သူက မစားဘူး။ က်န္တဲ့ မိသားစုေတြ ေကြၽးတယ္။ စသျဖင့္ ေနာက္ၿပီးေတာ့ မိသားစု ေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ားမွာလည္း သားေယာက္်ားေလး ေတြကို မ်က္ႏွာသာေပးတာ ခုထက္ထိ ရိွေနပါတယ္။ ေနာက္ေဆး တကၠသိုလ္ကိစၥ အေမ ခဏ ခဏ ေျပာတာေလ ။ အမွတ္ ..၊ မိန္းကေလးေတြဆို အမွတ္ပိုမ်ားဖို႔ လိုတယ္ ဆိုတာ၊ ဒါလည္း မိန္းမ ေယာက်္ားခြဲျခားဆက္ဆံမႈပဲ။

ေမး။ ။ ႏိုင္ငံအတြက္ တာဝန္ေက်တဲ့ ႏိုင္ငံ့ ေခါင္းေဆာင္ တစ္ေယာက္ဟာ သူ႔ရဲ႕မိသားစု အေပၚမွာ တာဝန္ေက်ဖို႔ရာႏႈန္းအားျဖင့္ ဘယ္ေလာက္ ရိွမယ္ လို႔ အေမ ယူဆပါသလဲ။

ေျဖ။ ။ ဒါကေတာ့ ကိုယ္က ဆံုးျဖတ္ရမွာေပါ့။ တိုင္းျပည္တာဝန္ကို ယူမွာလား၊ ကိုယ့္မိသားစု တာဝန္ကိုယူမွာလား၊ ကံေကာင္းတဲ့ ႏိုင္ငံေတြ မွာက ဒီဟာကိုေရြးစရာ မလိုဘူး။ ကိုယ္ကလည္း ကိုယ့္ ႏိုင္ငံရဲ႕ တာဝန္ကို ယူရင္းနဲ႔ မိသားစုတာဝန္ကို ယူသြားလို႔ရတယ္၊ ဒါေပမဲ့ အင္မတန္မွ ခက္ခဲတဲ့ အေျခအေနမွာဆိုရင္ ဒီႏွစ္ခုတည္းက တစ္ခုကို ေရြးရတာပဲ ၊ ေရြးတဲ့ အခါ ျပတ္ျပတ္သားသား ေရြးေပါ့။ ကိုယ္က အိမ္ေထာင္ဦးစီး အေနနဲ႔ပဲေန မွာလား၊ ႏိုင္ငံေရး သမားတစ္ေယာက္ အေနနဲ႔ ေနမွာလား၊ ႏိုင္ငံေရး သမား တစ္ေယာက္ အေနနဲ႔ ေနမယ္ဆိုရင္ ႏိုင္ငံ့ေခါင္းေဆာင္ တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ရပ္တည္မယ္ ဆိုလို႔ ရိွရင္ေတာ့ ႏိုင္ငံကိုပဲ ေရြးရမွာပဲ။

ေမး။ ။ ျမန္မာ အမ်ိဳးသမီးေတြက မညံ့ၾကေပမယ့္ ထိပ္တန္း ေနရာေတြ ေရာက္တဲ့ ေနရာမွာ နည္းနည္း မရိွသေလာက္ နည္းတယ္လို႔ ယူဆရတဲ့ အတြက္ ဘယ္လိုျပဳျပင္ ထိန္းသိမ္းမႈေတြနဲ႔ ႀကိဳး စားအားထုတ္မႈေတြ လိုအပ္မယ္လို႔ ထင္ပါသလဲ ခင္ဗ်။

ေျဖ။ ။ အဲဒါကေလ လူမႈေရးေတြနဲ႔ ဆိုင္တာ ေပါ့ေနာ္၊ လူမႈေရးစံႏႈန္း ထားေတြနဲ႔ ဆိုင္တာေပါ့၊ ေနာက္ၿပီး ဥပေဒေတြနဲ႔ ဆိုင္တယ္လို႔ အေမ ထင္တယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ အခု တခ်ိဳ႕ႏိုင္ငံေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြ လႊတ္ေတာ္ အတြင္း ပါဝင္ေရးအတြက္ လုပ္ထားတာ ကာလ အတိုင္းအတာ တစ္ခုအထိ လိုတယ္။ တစ္ခါ တေလ အမ်ိဳးသမီး တစ္ေယာက္ အေနနဲ႔ တိုးတယ္ဆိုလို႔ ရွိရင္ တိုးတယ္လို႔ ျမင္တယ္၊ အမ်ိဳးသား တစ္ေယာက္ အေနနဲ႔က်လို႔ရိွရင္ေတာ့ လုပ္ရဲကိုင္ရဲ တယ္လို႔ ျမင္ ၾက တယ္၊ တာဝန္ယူရဲတယ္။ အမ်ဳိးသမီးက်ေတာ့ တြန္းတယ္၊ တိုးတယ္၊ ေနရာယူတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေနရာယူတဲ့ေနရာမွာ အမ်ိဳးသား ေတြ ကေတာ့ ေဇာ္ပဲ။ (ရယ္လ်က္)

ေမး။ ။ အေမ႔အေနနဲ႔ တစ္ေယာက္တည္း ေနခဲ့ရစဥ္ အတြင္းမွာ သားေတြ အေပၚ လြမ္းဆြတ္မႈ အတိုင္းအတာ ဘယ္ေလာက္ရိွခဲ့ပါသလဲ။

ေျဖ။ ။အေမက ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ မလြမ္းေအာင္ ေနတတ္တယ္ ၊ ဒါ ငယ္ငယ္တည္းကပါ။ လြမ္းတယ္ ဆိုတဲ့ အလုပ္မလုပ္ဘူးလို႔ ဆံုးျဖတ္ ထားတယ္။

ေမး။ ။ စိတ္ခြန္အားနဲ႔ ဥာဏ္စြမ္းအားမွာ ဘယ္အရာက အေမ့အတြက္ အလိုအပ္ဆံုးလို႔ ယူဆပါ သလဲ ခင္ဗ်။
ေျဖ။ ။ စိတ္ခြန္အားကေတာ့ အေျခခံျဖစ္ရမွာပဲ၊ ပညာက အလြဲသံုးစား လုပ္လို႔ရတယ္။ မမွန္ကန္တဲ့ စိတ္ရိွတဲ့ ပညာရိွ ဆိုရင္ အင္မတန္ အႏၲရာယ္ မ်ားတယ္။ အဲဒီေတာ့ စိတ္ဓာတ္က အဓိကလို႔ ထင္ပါတယ္။

ေမး။ ။ THE LADY ဇာတ္ကားဟာ အေမ့ရဲ႕ ဘဝပံုရိပ္ ကို ေဖာ္ျပေပးႏိုင္ မယ္လို႔ ထင္ပါသလား၊ အစစ္အမွန္ အေငြ႕အသက္ေလးပါသလား ခင္ဗ်။

ေျဖ။ ။ မသိဘူး၊ လံုးဝလည္းမၾကည့္ဘူး၊ ၾကည့္ ဖို႔လည္း ရည္ရြယ္ခ်က္ မရိွဘူး၊

ေမး။ ။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ရဲ႕ ဇာတ္ကားကို ႐ိုက္တဲ့အခါ အေမ ဘယ္လို အခန္းက႑ ကေနၿပီး ပါဝင္မယ္လို႔ ယူဆထားပါသလဲ၊ ဇာတ္ကား ဖန္တီးမႈပီျပင္ပါ့ မလားဆိုတဲ့ စိုးရိမ္စိတ္ေရာ ရိွပါသလားခင္ဗ်။

ေျဖ။ ။အဲဒါကေတာ့ ပီျပင္ပါ့မလား ဆိုတဲ့ အေတြးေလးက အတိုင္းအတာ တစ္ခုထိ ရိွတာေပါ့၊ ဒါေပမဲ့လည္းေတာ္တဲ့ အႏုပညာရွင္ေတြကို အားကိုးေန တယ္ဆိုေတာ့ ဒါကိုျဖစ္ေျမာက္မယ္လို႔ထင္တယ္။ တျခားႏိုင္ငံတကာ ကလည္း ကူညီခ်င္တဲ့ စိတ္ေတြရိွတဲ့ အခါက်ေတာ့ဒါ ေအာင္ျမင္မယ္ လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အေမ့ အေနနဲ႔ အႏုပညာရွင္ေတြ အလုပ္ကို ဝင္ၿပီးေတာ့ ေႏွာင့္ယွက္တာမ်ိဳး မလုပ္ပါဘူး၊ ဝင္ၿပီေတာ့ ခ်ဳပ္ခ်ယ္တာမ်ိဳး မလုပ္ပါဘူး၊ ဒါေပမဲ့လည္း တခ်ိဳ႕ေနရာေတြမွာ အေမ့ကိုလည္း အႀကံ ဥာဏ္ ေတာင္းတာေတြေတာ့ ႐ိွမွာေပါ့၊ အဲဒီအခါက်လို႔ ရိွရင္ေတာ့လည္း အေမျမင္တာေတြ ေျပာျပမွာေပါ့။

ေမး။ ။ ဒီအသက္အရြယ္မွာ အၿမဲတမ္း လန္းဆန္းၿပီး သြက္သြက္ လက္လက္ ေနထိုင္ႏိုင္ေအာင္ ဘယ္လိုမ်ားက်င့္ႀကံေနထိုင္ပါသလဲ ခင္ဗ်။

ေျဖ။ ။ စည္းကမ္းနဲ႔ေနတယ္ (ရယ္လ်က္)။ ေနာက္ဆံုး ဒါပါပဲ။ စည္းကမ္း ရိွရိွ ေနလို႔ရိွရင္ က်န္းမာေရးေကာင္းပါတယ္။

ေမး။ ။ အခု အေမေရးတဲ့စာေတြကို စာဖတ္ ပရိသတ္က သေဘာက် တာေတြ မ်ားတယ္ ဆိုေတာ့ စာအုပ္ေတြ ဘာေတြေရာ ထြက္ဖို႔ရိွပါသလား ခင္ဗ်၊

ေျဖ။ ။ စာအုပ္..၊ ခု သတ္သတ္ လံုခ်င္း စာအုပ္ထုတ္ ဖို႔ေတာ့ အခ်ိန္လည္း မရိွဘူး၊ အဲဒီေတာ့ အစီအစဥ္ လည္း မရိွေသးပါဘူး၊

ေမး။ ။ အၿမဲပဲက်င့္သံုးေနထိုင္တဲ့ ဘဝေနနည္း ေလးတစ္ခု၊ အဲဒီနည္းေလး တစ္ခုကို စာဖတ္ ပရိသတ္အတြက္ မွ်ေဝေပးႏိုင္မလားခင္ဗ်။

ေျဖ။ ။ ဘဝေနနည္း…၊ ဘဝေနနည္း ဆိုေတာ့ ေျပာရေတာ့ ခက္တယ္၊ ဒါေပမဲ့ တစ္ခုေတာ့ ရိွတယ္ေနာ္။ အေမကေတာ့ အျဖစ္ကို အျဖစ္အတိုင္း ရင္ဆိုင္မယ္လို႔ပဲ စိတ္ထဲမွာ ထားတယ္၊ အျဖစ္ကို အျဖစ္အတိုင္း မရင္ဆိုင္ ဘဲနဲ႔ ေရွာင္လို႔ရိွရင္ ဘဝမွာ တိုးတက္မႈမရိွႏိုင္ဘူး၊ ရွင္သန္ဖို႔လည္း မရိွႏိုင္ ဘူး၊ အဲဒီေတာ့ ဘာမဆိုရင္ဆိုင္ ရဲရမယ္၊ အဲလို ရင္ဆိုင္တဲ့ အခါက်လို႔ရိွရင္ ကိုယ့္ဆံုးျဖတ္ခ်က္ ကိုယ္ခ်၊ ဒီဆံုးျဖတ္ခ်က္အတြက္ ကိုယ္တိုင္ တာဝန္ယူ ရမယ္၊ ဟိုလူ႔ကို လႊဲခ် ဒီလူ႔ကိုလႊဲခ် ဒီလို မလုပ္ရဘူး။ တာဝန္ယူတဲ့ တာဝန္ယူစိတ္ရိွရ မယ္။

ေမး။ ။ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတႀကီးက ၿပီးခဲ့တဲ့ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ မွာ ေျပာ သြားတာပါ၊ သူ႔ အေနနဲ႔ သမၼတ ဒုတိယသက္တမ္းကို ျပည္သူ႔ဆႏၵ ရိွရင္ သူက အေရြးခ်ယ္ ခံမယ္လို႔ ေျပာထားတာ ေၾကာင့္ အေမ့ရဲ႕အျမင္ သေဘာထားေလး တစ္ခ်က္ေလာက္ေတာ့ သိပါရေစ။

ေျဖ။ ။ အဲဒါ ေနာက္သက္တမ္းမွာ အေရြးခ်ယ္ခံ ခ်င္တဲ့ ဘယ္သူမဆို အားလံုးကေနၿပီးေတာ့ မွ်မွ်တတ အေျခခံေပၚ ကေနၿပီးေတာ့ အေရြးခ်ယ္ ခံႏိုင္ ေအာင္လို႔ ႀကိဳး စားေပးသင့္တယ္။ အခုၿပိဳင္ရမွာပဲ၊ အခုဒီဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒက တရားမွ မတရားတာ၊ တရားမမွ်တတဲ့ ဥပေဒ အရေတာ့ ေခါင္းေဆာင္လုပ္ခ်င္တဲ့ စိတ္မရိွသင့္ဘူးလို႔ ဒီလို ပဲ ျမင္ပါတယ္။

ေအာင္ထက္ (NYK) Yati Magazine

အင္တာဗ်ဴး (၁)

Browse › Home › အင္တာဗ်ဴး » ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ႏွင့္ အင္တာဗ်ဴး - (၁)
တည္ေနရာ အရပ္ရပ္တြင္ လူမ်ားစြာ ျဖတ္သန္းခဲ့ ေနၾကသည္။ သို႔ေသာ္ အသြင္သ

ဏၭာန္ ကြဲျပားမႈကိုယ္စီ ရိွၾကမည္ထင္၏။ ဘဝသည္ လိုခ်င္ေသာ သ႐ုပ္ေဖာ္ ပံုတူေရးဆြဲ ရႏိုင္ဖို႔ရာ ခက္ခဲမည္ ျဖစ္ရကား လႈပ္ရွား ႐ုန္းကန္ ေနၾကရေသာ လူ႔ေလာက၏ ပံုေသမဟုတ္ေသာ ကားခ်ပ္မ်ားကို အသြင္ကူးေျပာင္းေရး ကာလမ်ားတြင္ အသက္ဆက္ ရွင္သန္ေနႏိုင္ေရး အတြက္ မည္သည့္ေခတ္ မည္သည့္ကာလ၊ မည္သည့္ အခ်ိန္မဆို ရွင္သန္ အားထုတ္ ေနၾကရသည္ မဟုတ္ပါလား။ လန္းဆန္းသည္ (သို႔မဟုတ္) ပင္ပန္းသည္။ ခ်မ္းသာသည္ (သို႔မဟုတ္) ဆင္းရဲသည္ အစစ ေသာ လူတစ္ဦး တစ္ေယာက္၏ လႈပ္႐ွား႐ုန္းကန္ ေနရေသာ ဘဝအခ်ိဳး အေကြ႕ မ်ားစြာ..။ ေနာက္ျပန္လွည့္ ၾကည့္ပါက က်န္ေနခဲ့ ေသာ သကၠရာဇ္ မ်ားကို လက္ခ်ိဳးေရတြက္႐ံုျဖင့္ မၿပီးသာ…။ ကမၻာ ၊ၿမိဳ႕ ၊ ရြာ၊ေက်းလက္ သက္ရိွ လူတို႔၏ အခ်ဳိ႕ အခ်ိဳ႕ေသာ အားထုတ္႐ုန္းကန္ေန မႈတို႔သည္ သမိုင္း တစ္စ ၊အနာဂတ္တစ္ခု၊ မွတ္သားေလာက္ စရာအခ်ိဳ႕အျဖစ္ က်န္ေနရစ္မည္မွာ အခ်ိန္ ကာလတစ္ခုအထိ ေသခ်ာမည္ထင္၏။

မေလွ်ာက္ ရေသးေသာ လမ္းကို ေရြးခ်ယ္ေလွ်ာက္လွမ္းႏိုင္စြမ္း ကိုယ္စီရိွၾကေသာ္လည္း ေလွ်ာက္ခဲ့ ၿပီးေသာ ဘဝလမ္းေဟာင္းမ်ား အတြက္ မြမ္းမံ ျပင္ဆင္ဖို႔ရာ မျဖစ္ႏိုင္သည္ မွာ ထို႔ထက္ပင္ေသ ခ်ာ၏။ ပင္ကိုစြမ္းရည္ ပင္ကိုစိတ္ဓာတ္ျဖင့္ အား ထုတ္ႀကိဳးပမ္းေရး အတြက္ လႈပ္ရွား ႐ုန္းကန္ေန ျခင္းတို႔တြင္ စိတ္ဓာတ္၊ ဥာဏ္၊ ခြန္အား တစ္ခုခုေသာ ရသတို႔ကို ရရိွေစဖို႔ ရာ ရည္ရြယ္၍ ယခုလထုတ္ ရတီမဂၢဇင္း၏ Beyond The Women က႑ အတြက္ ျမန္မာ့ ဒီမိုကေရစီ လူထုေခါင္း ေဆာင္ ၊ ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ (တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရးႏွင့္ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းေရး ေကာ္မတီ ဥကၠ႒)ႏွင့္ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေဝး ရပ္နားခ်ိန္ (ေအာက္တိုဘာလ ၂၃ရက္ေန႔) တြင္ေတြ႕ ဆံု ေမးျမန္းမႈမ်ားကို ေဖာ္ျပလိုက္ရပါသည္။

ေမး။ ။ပထမဦးဆံုးအေနနဲ႔ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ဆိုတာ ဘယ္အခ်ိန္က စျပီး ခံစား မိတာလဲဆိုတာ သိပါရေစ ခင္ဗ်ာ။

ေျဖ။ ။ အဲဒီမ်ိဳးခ်စ္စိတ္ ၊ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းကို သိပ္မေျပာ ခ်င္ဘူး၊ ဘာျဖစ္လို႔လဲ ဆိုေတာ့တခ်ဳိ႕က မ်ိဳးခ်စ္စိတ္၊ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ဆိုၿပီး ကိုယ္လုပ္ခ်င္တာ လုပ္တာ မ်ိဳးကို မ်ိဳးခ်စ္စိတ္နဲ႔ အေၾကာင္းျပၿပီး မ်ိဳးခ်စ္ စိတ္နဲ႔ လုပ္တယ္လို႔ ေျပာတယ္၊လူတိုင္းလူတိုင္းက ကိုယ့္ရဲ႕ ပတ္ဝန္းက်င္က ကိုယ့္အမ်ိဳးအေဆြ ကိုယ့္ေမာင္ႏွမသား ခ်င္းေတြကို ခ်စ္သလို ကိုယ့္ရဲ႕ လူမ်ိဳးခ်စ္တဲ့ စိတ္ ကေတာ့ အျမဳေတအားျဖင့္ေတာ့ ရိွေနမယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။

ေမး။ ။ အေမ့ရဲ႕ မေျပာင္းလဲခဲ့တဲ့ ျမန္မာဝတ္စံု နဲ႔ပတ္သတ္ၿပီး တစ္ခုေလာက္ ေမးပါရေစ၊ အေမ က ျမန္မာျပည္က အမ်ိဳးသမီးထုကို လမ္းျပေပးခဲ့တဲ့ ပံုစံမ်ိဳးလား။

ေျဖ။ ။မဟုတ္ပါဘူး၊ အေမ့ဘာသာ အေမ ႀကိဳက္လို႔ ဝတ္တာပါ၊

ေမး။ ။ အေမ့အေနနဲ႔ ျပည္ပ ခရီးစဥ္ေတြ မွာဝတ္ခဲ့တာကို ကမၻာ မွာ ျမန္မာ ဝတ္စံုနဲ႔ ပတ္သတ္ၿပီး သတိထား လာၾကတယ္လို႔ ေျပာလာၾက တယ္၊ အဲဒါနဲ႔ ပတ္သတ္ၿပီး ဖန္တီးေပးထားတဲ့သူ၊ ဒီဇိုင္နာေပါ့ ၊ခုလည္း လႊတ္ေတာ္ မွာ ဝတ္ဆင္ေနတဲ့ အဝတ္အစားေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ပါ။ ေျပာလို႔ ရရင္ေျပာေပးပါဗ်၊

ေျဖ။ ။ ခုဝတ္ထားတာက ကရင္လံုခ်ည္ေပါ့၊ (ရယ္လ်က္)၊ အင္း….ဒီဇိုင္နာ ရယ္ လို႔ မရိွပါ ဘူး၊ ဒီလိုပဲ ..၊ တခ်ိဳ႕ေတြက်ေတာ့ သူမ်ားေတြ ခ်ဳပ္ၿပီးေပး လည္း အေမဝတ္တာပဲ၊ သူမ်ားေပးတာ ဝတ္တာ မ်ားတာေပါ့ေနာ္၊ ေနာက္ ထပ္ ကိုယ့္ဟာ ကိုယ္လည္း ဒီလိုပဲ ခ်ဳပ္ဝတ္တာပဲ၊ ဒီဇိုင္နာရယ္လို႔ ေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။

ေမး။ ။ ဘဝမွာ အေတြ႔အႀကံဳ အေျပာင္းအလဲ ေတြ ၾကားမွာ ဘယ္လို စိတ္ဓာတ္မ်ိဳးနဲ႔ ေက်ာ္ျဖတ္ခဲ့တာလဲ၊ အဓိက စိတ္ဓာတ္ေလး တစ္ခု သိပါ ရေစ။

ေျဖ။ ။ အဲ့ဒါေျပာရခက္တယ္၊ စိတ္ဓာတ္ဆိုတာ တစ္မ်ိဳးတည္းမွ မဟုတ္ တာဘဲ၊ ကိုယ္ေတြ႕ႀကံဳရတဲ့ ျဖစ္ရပ္ေတြေပၚမွာ မူတည္ၿပီးေတာ့ စိတ္ဓာတ္ က ေျပာင္းလဲတာေပါ့၊ ေပ်ာ့ေပ်ာင္းသင့္တဲ့ ေနရာမွာ ေပ်ာ့ေပ်ာင္းတယ္။ တင္းမာသင့္တဲ့ေနရာမွာ တင္းမာတယ္၊ အဲဒီေတာ့ အေမအၿမဲပဲေျပာတယ္ တင္းမာတာမဟုတ္ဘူး၊ခိုင္မာတာေပါ့၊ ေပ်ာ့ ေပ်ာင္းတာနဲ႔ ေပ်ာ့ညံ့တာ မတူဘူး၊ ခိုင္မာတာနဲ႔ တင္းမာတာနဲ႔ မတူဘူး၊လိုအပ္ရင္ လိုအပ္သလိုေပါ့၊ အၿမဲပဲ ဒါေပ်ာ့ေပ်ာင္းေန လို႔လည္း မရဘူး၊ ေျပာရမယ္ ဆိုရင္ တိုက္ဖို႔ လိုရင္လည္း တိုက္ရမွာပဲ၊ ခံဖို႔လိုရင္ လည္းခံရမွာပဲ၊ေခ်ာ့ဖို႔လိုရင္လည္း ေခ်ာ့ ရမွာပဲ၊ ေလွ်ာ့ဖို႔လိုရင္လည္း ေလွ်ာ့ရမွာပဲ(ရယ္လ်က္)။ ဒါက ကိုယ့္ရဲ႕ မူအရလုပ္သင့္ တာေတြ လုပ္ႏိုင္ဖို႔ စိတ္ဓာတ္ကို ေျပာင္းသြားရမွာပါ။

ေမး။ ။မိသားစုနဲ႔ ခြဲခြာခဲ့ရတဲ့ အခ်ိန္မွာ ႀကံ႕ႀကံ႕ ခိုင္ေနထိုင္ႏိုင္ခဲ့တဲ့ သတၱိကိုလည္း တစ္ခ်က္ ေလာက္သိပါရေစ။
ေျဖ။ ။ အဲဒါကေတာ့ တာဝန္သိစိတ္လို႔ပဲ ေျပာရ မွာပဲ၊ အေမတို ႔ငယ္ငယ္ တည္းက ေမေမ (ေဒၚခင္ၾကည္) က အင္မတန္မွ တာဝန္သိတယ္၊ ေမ့ေမ့ရဲ႕ တာဝန္သိစိတ္က အင္မတန္မွလည္း ႀကီးတယ္၊ ကေလးေတြကိုလည္း တာဝန္သိစိတ္ရိွဖို႔ သင္ထားတယ္။ အဲေတာ့ ကိုယ့္ရဲ႕ပုဂၢိဳလ္ေရးအရ ခံစားခ်က္ေတြထက္ ကိုယ့္တာဝန္လို႔လက္ခံတဲ့ ကိစၥကို ေရွ႕တန္းတင္ ရမယ္ဆိုတဲ့ ဟာကိုေတာ့ ဒါငယ္ငယ္က ျပဳစုပ်ိဳးေထာင္ထားခဲ့တာပါ။

ေမး။ ။ မွန္ကန္ျခင္းနဲ႔ ရဲရင့္ျခင္း အဓိပၸာယ္ကို က်ေတာ့ ဘယ္လို အဓိပၸာယ္ ဖြင့္ခ်င္ပါသလဲ ခင္ဗ်။

ေျဖ။ ။မွန္ကန္ျခင္း ဆိုတာကေတာ့ေနာ္၊ တစ္ေယာက္နဲ႔ တစ္ေယာက္ ဘယ္ဟာက မွန္ကန္သလဲ ဆိုတာ တစ္ခါတေလ အျငင္းပြားၾကတာေပါ့၊ ဒါေပမဲ့လည္း ကိုယ့္ရဲ႕ ေဖေဖေျပာခဲ့တဲ့ အသံုး အႏႈန္းဆိုရင္ေတာ့ ကိုယ့္လိပ္ျပာခံု ႐ံုးေရွ႕မွာ ကိုယ္မားမားမတ္မတ္ ရပ္တည္ႏိုင္မွ။ မွန္ကန္လား မမွန္ကန္လား ဆိုတာ အဲ့ဒါနဲ႔ ဆံုုးျဖတ္ရမွာေပါ့၊ ရဲရင့္တယ္ ဆိုတာက ကိုယ္ မွန္ကန္တဲ့ ကိစၥအတြက္ ထိမယ္ထင္ရင္လည္း၊ နာမယ္ ထင္ရင္လည္း ထိမွာ နာမွာကို ရင္ဆိုင္မယ္ဆိုတဲ့ သတၱိကို ထုတ္တာဟာ ..ဒါ ရဲရင့္ တာေပါ့၊

ေမး။ ။ အခု ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ကာလမွာ ပညာေရး၊ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရးနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးအေရး ေတြေပါ့။ အဲဒါမွာ ဘယ္အရာက ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြက္ ပထမဆံုး အဓိက လိုအပ္မယ္လို႔ ထင္မိ ပါသလဲ ။

ေျဖ။ ။ ပညာေရး၊ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရးမွာ ပညာေရး ကေတာ့ အဓိက အေရးႀကီးတယ္။ ပညာ ေရးကို အေျခခံမွ မွန္ကန္တဲ့ စီးပြားေရး မူေတြ လည္း ခ်ႏိုင္မယ္၊ မွန္ကန္တဲ့ စီးပြားေရးလမ္းကိုလည္း ေလွ်ာက္ႏိုင္ မယ္။ ေနာက္ ..လူမႈေရးက လည္း ပညာေရးက အမ်ားႀကီး အက်ဳံးဝင္ တာေပါ့ေလ၊ ပညာေရးက မွန္ကန္လို႔ရိွရင္ မွန္ကန္တဲ့ လူမႈေရး ဆက္ဆံ မႈေတြကလည္း မွန္ကန္ လာမွာေပါ့၊ အေမတို႕ ငယ္ငယ္တုန္းကဆိုလို႔ရိွရင္ စိတ္ ဓာတ္ေကာင္းမြန္ဖို႔ ..။ ဒါမ်ိဳးေတြက အမ်ားႀကီး သင္တာေတြ ရိွတယ္၊ သား တို႔ေခတ္မွာ ဒါ ေတြက ေက်ာင္းေတြမွာ သိပ္မသင္ဘူးေပါ့။ အဲေတာ့ ပညာေရးက စိတ္ဓာတ္မွန္ကန္ဖို႔နဲ႔ ဆက္စပ္တယ္ ဆိုေတာ့ လူမႈေရးနဲ႔လည္း ဆက္စပ္သြားတာေပါ့။

ေအာင္ထက္ (NYK) Yati Magazine

ဘဂၤါလီအေႀကာင္းေဆြးေႏြးခန္း။

ေမး။ ။ဟုတ္ကဲ႕ပါအကို၊ က်မ ရိုဟင္ဂ်ာလို႕ေျပာေနတဲ႕ ဘဂၤါလီ ကိစၥနဲ႕ပတ္သက္ၿပီးေတာ႕ မရွင္းတာေလးေတြ သိခ်င္တာေလးေတြ ရွိလို႕ ေမးပါရေစ၊ အခ်ိန္ေတာ္ေတာ္ယူလိုက္မိတာလည္း က်မ သိပါတယ္။ ေမးလက္စနဲ႕ ရွင္းေအာင္လို႕ ဆက္ေမးပါရေစ။

ေျဖ။ ဟုတ္ကဲ႕။

ေမး။ ။ျပည္ပမွာ ရွိတဲ႕အဖြဲ႔အစည္းေတြအေနနဲ႕ ရိုဟင္ဂ်ာလို႕ေျပာေနတဲ႕ သူေတြ၊ ရိုဟင္ဂ်ာအေရး ေဆာင္ရြက္ေနတဲ႕ သူေတြဆီကေန အလွဴေငြေတြလက္ခံၾကတယ္၊ အဲဒီအဖြဲ႕ေတြကပဲ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လန္ဒန္ကိုေရာက္ေတာ႕လည္း ရိုဟင္ဂ်ာေတြဆီက ရတဲ႕ ေငြေတြနဲ႕ အခမ္းအနားလုပ္ေပးခဲ႕တယ္ဆိုၿပီး ေျပာၾကတာေတြကို တဆင္႔စကားနဲ႕ ၾကားရပါတယ္။ စတာလင္ေပါင္ ၇ ေထာင္လား၊ ရ ေသာင္းလားဆိုတာေတာ႕ က်မ ေသခ်ာမသိပါဘူ၊ ဒါေပမဲ႕ အဲဒီကိစၥေတြက facebook ေတြမွာလည္း ေရးသားၾကတာေတြတြ႕ရပါတယ္။ အဲဒီကိစၥေတြ ဟုတ္မဟုတ္နဲ႕၊ NlD _LA အေနနဲ႕ ေရာ တကယ္ပဲ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ ဆီကေန အလွဴေငြလက္ခံၿပီး ပါတီကိစၥေတြ ေဆာင္ရြက္ေနျခင္း ရွိမရွိဆိုတာလည္း သိခ်င္ပါတယ္။အကို႕အေနနဲ႕ သံုးသပ္ေပးပါဦး။

ေျဖ။ ။က်ေနာ္တို႕မွာ ၂ ပိုင္းရွိပါတယ္။ ေျဖ။ ။က်ေနာ္တို႕မွာ ၂ ပိုင္းရွိပါတယ္။ ႒ာန ခြဲေတြလည္း ရွိပါတယ္။ က်ေနာ္တို႕ ကေနဒါ ဌာနခြဲဆိုရင္ ဖ်က္ေတာင္ပစ္ရတယ္။ က်ေနာ္တုိ႕က NLD –LA မွာ တာ၀န္ခံရွိပါတယ္။ ဘာသာေရး၊ လူမ်ိဳးေရးနဲ႕ ႏိုင္ငံေရး မေရာရပါဘူး။ ကေနဒါ ႒ာနခြဲမွာ တာ၀န္ခံတဲ႕ ကိုေအာင္ဒင္ဆိုတဲ႕ သူက မူဆလင္နဲ႕ရိုဟင္ဂ်ာ ကိစၥေတြကို လုပ္ေတာ႕က်ေနာ္တို႕ပဲ ဆံုးျဖတ္ၿပီးေတာ႕ ဒီ႒ာနကို ဖ်က္ပစ္လုိက္တယ္။ ခင္ဗ်ားဟာ ခင္ဗ်ား ရိုဟင္ဂ်ာ ကိစၥလုပ္လုိ႕ရတယ္၊ဒါကိုယ္ပိုင္ လြတ္လပ္ခြင္႔ ဒါေပမဲ႕ NLD-LA _႕ကေနဒါ႒ာနခြဲရဲ႕ ဥကၠဌအေနနဲ႕ေတာ႕ လုပ္လို႕မရဘူးေပါ႕။ တကယ္ေတာ႕ ရိုဟင္ဂ်ာ ကိစၥက အမ်ိဳးသားေရး ကိစၥပါ။ အမ်ိဳးသားေရးကိစၥျဖစ္တဲ႕အခါမွာ သူမ်ားေတြ ထင္ေယာင္ထင္မွားျဖစ္ေစတဲ႕ အလုပ္မ်ိဳး မလုပ္ရပါဘူး။ ေနာက္တခုက အဂၤလန္မွာ ႏိုင္ငံေရး လႈပ္ရွားတဲ႕ အခါက်ေတာ႕ အရင္တုန္းကေတာ႕ တစုတည္းလို႕ ထင္ရတယ္ေပါ႕ေနာ္။ NLD- LA ရွိမယ္၊ တက္ၾကြတဲ႕ လႈပ္ရွားသူ ရွိမယ္၊ DPNF ရွိမယ္၊ ေက်ာင္းသားေဟာင္း ABSDF အဲဒီက ဌာေန ကိုယ္စားလွယ္ေတြ ရွိမယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာကလည္း အဲဒီထဲမွာ တဖြဲ႔ပါေနတယ္။ဆိုေတာ႕ အဂၤလန္ကို ေရာက္တဲ႕အခါက်ေတာ႔ ဘာျမင္လဲဆိုေတာ႕ရိုဟင္ဂ်ာ ကိစၥေပါ႕ေနာ္၊ က်ေနာ္တို႕မွာ ဘားမားကမ္ပိန္းယူေက ေပါ႕။သူတုိ႕က လူ႕အခြင္႔အေရးဘက္ကေန ၾကည္႔တယ္ေပါ႕။ ဒီကိစၥကို။ NLD _LA က အဲဒီကမ္ပိန္းထဲမွာ မပါဘူး။မပါတဲ႕အတြက္ ျခိမ္းေျခာက္ခံရတယ္၊ မေလးရွားမွာဆိုရင္ NLD-LA ရံုးကို မီးရွိဳ႕မယ္လို႕ ျခိမ္းေျခာက္တယ္။ လန္ဒန္မွာ လုပ္ေနၾကတာေတာ႕ျဖစ္ႏိုင္တယ္၊ NLD-LA ဆိုၿပီးေတာ႕ေတာ႕ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။

ေနာက္ လန္ဒန္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ ခရီးစဥ္မွာ ေငြ လွဴသြားတာတို႕ဘာတို႕ကေတာ႕ ဘယ္သူ မဆို လွဴမွာပဲေလ။ ဒါၾကီးကို ရိုဟင္ဂ်ာကေန ပိုက္ဆံေကာက္တယ္ဆိုတာေတာ႕ မဟုတ္ပါဘူး၊ၿပီးေတာ႕တခ်ိဳ႕လူေတြက ရိုဟင္ဂ်ာေတြ မဟုတ္ပါဘူး။ မူဆလင္ေတြပါ။ ဒီလို သတင္းေတြထြက္လာတာက က်ေနာ္ထင္ပါတယ္ အန္အယ္ဒီ အယ္လ္ေအနဲ႕ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို နာမည္ဖ်က္ခ်င္လို႕လို႕ ျမင္ပါတယ္။ ေနာက္ကိုဇာဂနာတို႕က ရိုဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ ပင္းတယ္ဆိုတာလည္း မဟုတ္ဘူး။ BCUKက ပင္းတယ္ဆိုတာေတာ႕ က်ေနာ္ လက္ခံပါတယ္။ ရခိုင္ျပႆနာမွာ ရခိုင္မွာ ရုိဟင္ဂ်ာ ၃ ေထာင္ေသပါတယ္ဆိုတဲ႕ စာရင္းထြက္လာတယ္။ က်ေနာ္ ေျပာတယ္ေလ ၃ ေထာင္ ေသတယ္ဆိုတာ မျဖစ္ႏိုင္ဘူး၊ က်ေနာ္ေတာင္မွ ကိုသန္းလြင္ထြန္းကို သြားၿပီးေတာ႕ ေျပာပါေသးတယ္ ေမးၾကည္႔ပါဦး BCUK ကေနၿပီးေတာ႕အစိုးရကို ေျပာတာေရာ။ တကယ္ေတာ႕ သူတို႕ တိုင္းျပည္ေျပာင္းသြားတာကို မသိလိုက္ဘူး။ ကိုေအာင္ဒင္တို႕ေပါ႕၊ က်ေနာ္တို႕မွာ အမ်ိဳးသားေရးဆိုတာ ရွိတယ္။ သူတို႕ခ်ည္းကပ္တာက လူ႕အခြင္႔ေရးေပါ႕ေနာ္။ ၿပီးေတာ႕ မဟုတ္တာေတြကို ဟုတ္တာလုပ္ေတာ႕ မဟုတ္တန္းတရားေတြကို အတင္းလုပ္ေတာ႕ တိုင္းျပည္ကို လာလာထိတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ အဲလို အဖြဲ႔အစည္းေတြက အလုိလိုေနရင္း ေသသြားတယ္။ အစိုးရကိုေတာ႕ မၾကိဳက္ၾကတာ မွန္တယ္။ အဲဒါမ်ိဳးေတြလည္း ရွိေတာ႕၊တကယ္ေတာ႕ ႕ရိုဟင္ဂ်ာကေတာ႕ က်ေနာ္တို႕ တိုင္းျပည္မွာ ရတဲ႕အခြင္႔အေရးကို ယူဖို႕ လုပ္တာေပါ႕ေလ။ အဲဒီမွာ ခုန ကမ္ပိန္းေတြနဲ႕ လႈပ္ရွားသူေတြကို အသံုးခ်တာလို႕ က်ေနာ္ျမင္တယ္။အဲဒီထဲမွာေတာ႕ NLD-LA က လံုး၀ မပါဘူး။

ေမး။ အကိုကလည္း သမိုင္းဆရာျဖစ္ခဲ႕ေတာ႕ေလ ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတာကေတာ႕ က်မတို႕ရဲ႕ သမိုင္းေတြမွာ မပါခဲ႕ဘူးဆိုတာလည္း သိမွာပါ။ ဒါေပမဲ႕ဘာျဖစ္လို႕ BBC မွာက ဒါကို တိုင္းရင္းသားအေနနဲ႕ ေဖာ္ျပခဲ႕တာလဲ။ ၿပီးေတာ႕ သူတို႕က ျပည္တြင္းမွာ ေနထိုင္တယ္၊ သူတို႕ကိုယ္တိုင္ကလည္း ရိုဟင္ဂ်ာလို႕ ေျပာတယ္၊ ၿပီးေတာ႕ ႏို္င္ငံသားအခြင္႔ေရးမရဘူးလို႕ ေျပာတယ္၊ ဒါေပမဲဲ႕ ေယာမင္းၾကီးလမ္းမွာ ေနထိုင္ၿပီး ကုမဏီေထာင္ၿပီးစီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ေနတယ္၊ မိသားစု၀င္ေတြမွာလည္း ဆရာ၀န္ေတြ ဘာေတြရွိတယ္၊ဘဂၤါလီလႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြထဲမွာေတာင္ ရုိဟင္ဂ်ာလို႕ ေျပာေနတဲ႕ သူေတြ ရွိေနတယ္။ အဲဒါကို ႏိုင္ငံသားအခြင္႔အေရးမရေၾကာင္း ေျပာတယ္။ အဲဒီအေပၚမွာ ဘယ္လိုျမင္လဲ အကို႕ရဲ႕ အျမင္ေလးသိခ်င္ပါတယ္။

ေျဖ။ ။ သူတုိ႕က က်ေနာ္တို႕ တိုင္းရင္းသား မွမဟုတ္တာ။ ႏိုင္ငံသား ျဖစ္ပိုင္ခြင္႕ရွိပါတယ္။ က်ေနာ္ တခု စိတ္မေကာင္းတာက လူေတြဟာ ဘာျဖစ္လို႕ ဒါကို ေတာင္းဆိုလာရတာလဲ။ သူတို႕ က်ေနာ္တို႕ တိုင္းျပည္ထဲ ၀င္လာတယ္၊ ကိုလိုနီေခတ္ကတည္းက လယ္ေျမေတြ လုပ္ကိုင္ဖို႕အတြက္ ေခၚလာခဲ႕ၾကတယ္။ က်ေနာ္တို႕ တိုင္းျပည္က ရွမ္း၊ကခ်င္၊ကရင္၊ မြန္၊ ျမန္မာ အဲလို ရွိတဲ႕ အခါမွာ လူ႕အခြင္႔ေရးက တပိုင္းပါ။ ႏိုင္ငံသား ၊ တိုင္းရင္းသား ျဖစ္တည္မႈက တပိုင္းပါ။ က်ေနာ္တို႕ဘက္က ျပႆနာက ေလနဲ႕၀မ္းနဲ႕ မကြဲတာ။ လူ႕အခြင္႔ေရး လူု႕အခြင္႔ေရး ဆိုၿပီး နအဖ ကို လက္ညိွိဳးထိုးလို႕ရရင္ ေတာ္ၿပီ ဆိုတဲ႕ လူေတြအေပၚမွာ စနစ္တက် အျမတ္ထုတ္ခံလုိက္ရတယ္လို႕ပဲ က်ေနာ္ ေျပာခ်င္တယ္။

ဒါပ ျပည္ပမွာေပါ႕ေနာ္။ ျပည္တြင္းထဲမွာ က်ေနာ္႕အေဖက အရင္တုန္းက ကယ္ဆယ္ေရး႒ာနက ညႊန္ၾကားေရးမွဴ းခ်ဳပ္ပါ။ ဒီလူေတြ ေရႊဟသၤာစီမံခ်က္နဲ႕ ျပည္တြင္းထဲကို ျပန္၀င္ေတာ႕ က်ေနာ္႕အေဖ ဒုကၡေရာက္တယ္။ ဘာေၾကာင္႕လဲဆိုေတာ႕ ထြက္တုန္းက လူဦးေရက ရ ေသာင္း၊ ျပန္၀င္လာေတာ႕ ၂ သိန္း ၄ ေသာင္းျဖစ္ေနတယ္။ အဲေတာ႕ UNHCR- ကုလသမဂၢမဟာမင္းၾကီးရံုးမွာ တင္တုန္းက ၇ ေသာင္း၊ျပန္၀င္လာေတာ႕ ၂ သိန္း ၄ ေသာင္းျဖစ္ေနတယ္။ဘာေျပာလဲဆိုေတာ႕ က်ေနာ္ မူဆလင္ က်ေနာ္ မိန္းမ ေနာက္ ၃ ေယာက္ထပ္ယူထားတယ္။ ဆိုေတာ႕ ဒီလိုမ်ိဳးနဲ႕ တိုင္းျပည္ကို မတရား ခိုး၀င္လာတယ္။ တရား၀င္ မတရား ခိုး၀င္လာၾကတယ္လို႕ က်ေနာ္ ျမင္တယ္။ ဒီကိစၥနဲ႕ပဲ က်ေနာ္႕ကို အယ္လ္ဂ်ာဇီးယားက ၃ ခါရွိၿပီ အင္တာဗ်ဴးလုပ္တာ။ ရိုဟင္၈်ာေတြရဲ႕ အဓိက လုပ္ခဲ႕တဲ႕ သူတို႕ဘာတို႕ေပါ႕ဗ်ာ။ က်ေနာ္က ဘာေျပာလဲဆိုေတာ႕ သူတို႕က တျခားတိုင္းျပည္ကေနၿပီးေတာ႕ ခိုး၀င္ရင္းေနထိုင္တဲ႕ သူေတြပါလို႕ က်ေနာ္ ေျပာတယ္။ က်ေနာ္႕ကို မၾကိဳက္ၾကဘူး သူတို႕က။
ႏွစ္ခုေပါ႕ လူ႕အခြင္႔ေရး ရႈ႕ေထာင္႕ကေနၿပီးေတာ႕ ဒါကို မေျပာလိုဘူး။ ဒါေပမဲ႕ အမ်ိဳးသားေရးဘက္က ေျပာရင္ေတာ႕ ျပႆနာရွိတယ္။ က်ေနာ္လည္း သူတို႕ကို ျပန္ေမးတယ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ ျမန္မာ ၄ သန္းရွိတယ္။ ေခတ္အဆက္ဆက္မွာ ေနလာတဲ႕ သူေတြရွိတယ္။ ခ်င္းမိုင္မွာ ၾကိဳက္တဲ႕ မီးဖိုေခ်ာင္၀င္သြား ရွမ္းရွိတယ္။ သူတို႕ဟာ ဒီေန႕ထိ လွ်ိဳ႕လွ်ိဳ႕၀ွက္၀ွက္ပဲ ေနေနရတယ္။ က်ေနာ္တုိ႕ ျမန္မာေတြက ထိုင္းႏိုင္ငံသား ေလွ်ာက္လို႕မရဘူးေလ။ ခိုး၀င္တဲ႕ သူက ခိုး၀င္တဲ႕အတိုင္းပဲ ျဖစ္မယ္။ တရားမ၀င္ဘူး။ တိုင္းျပည္တျပည္ရဲ႕ အခ်ဳပ္အခ်ာ အာဏာကိုေတာ႕ အဲေလာက္ထိ မေစာ္ကားသင္႔ဘူးလို႕ က်ေနာ္ထင္တယ္။

အဲလိုေျပာလို႕လည္း က်ေနာ္႕ကို ျခိမ္းေျခာက္တာေတြ ရွိတယ္။ သတ္မယ္လို႕ ေျပာတာေတြ လူလႊတ္သတ္ခိုင္းမယ္လို႕ ေျပာတာေတြလည္း ရွိတယ္။
က်ေနာ္ ရခိုင္ေတြဘက္ကေန လိုက္ေျပာတာ မဟုတ္ဘူး။ ဒါေပမဲ႕ ဒါအမ်ိဳးသားေရးျဖစ္ေနတယ္။အမ်ိဳးသားလံုျခံဳေရးျဖစ္ေနတယ္ ေနာက္တခုက မရွိတဲ႕ လူမ်ိဳးတခုကို ေျပာတယ္။ ဥပမာ ျမန္မာ-မူဆလင္ ရွိတယ္။ ဒါျမန္မာ-မူဆလင္ေတြက ရိုဟင္ဂ်ာလည္း မဟုတ္ဘူး။ ျမန္မာႏိုင္ငံသား၊ျမန္မာ၊ မူဆလင္ဘာသာကိုးကြယ္သူပဲ။ အဲဒါ ျမန္မာ မူလဆင္ေတြကို ဒီ culture ေတြကို သြင္းေနတာက က်ေနာ္တုိ႕တိုင္းျပည္မွာ အင္မတန္မွ ေၾကာက္စရာေကာင္းတယ္။ က်ေနာ္တို႕တိုင္းျပည္မွာ ဒါက စနစ္တက် လုပ္သြားတယ္ စနစ္တက်လုပ္တယ္လို႕ျမင္တယ္။ က်ေနာ္တုိ႕တိုင္းျပည္မွာ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ ျပန္ရွိဖိုလိုတယ္၊ ဒါေပမဲဲ႕ ကုလားေတြကို ရိုက္တာမ်ိဳး၊ ကုလားေတြကိုသတ္တာမ်ိဳး မျဖစ္သင္႔ဘူး။ က်ေနာ္တုိ႕ျမန္မာျပည္မွာ လူတိုင္းေနထိုင္ခြင္႔ရွိပါတယ္။ ခုနေျပာတဲ႕ ရိုဟင္၈်ာ ၉၉ % ေနလို႕ ဒီျပည္နယ္ကို ရိုဟင္ဂ်ာ ျပည္နယ္ေပးရမယ္ တိုင္းရင္းသားအျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳေပးရမယ္ဆိုတာကေတာ႕ ဘယ္နည္းနဲ႕မွ မျဖစ္ႏိုင္ဘူး၊ မျဖစ္သင္႕ဘူး။ တကယ္႔တကယ္ကို ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတာေတာင္မွ မေခၚရတဲ႕ စကားေပါ႕ေနာ္၊ က်ေနာ္တို႕ငယ္ငယ္တုန္းက သိတာ ေခၚေတာပဲ သိတာ။ ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတာ ႏိုင္ငံေရးစကားပါ။

ဒါကို ပြင္႔ပြင္႔လင္းလင္းေျပာလို႕ရတယ္၊ ဒီေခၚေတာေတြရဲ႕ ပိုက္ဆံကို အသံုးခ်ၿပီးေတာ႕ လုပ္ခဲ႕တဲ႕ သူေတြ ရွိတယ္ အဖြဲ႔အစည္းေတြ ရွိတယ္။ ရိုဟင္၈်ာဆိုတာ တခါမွကို မၾကားဖူးဘူး။ သူတို႕ကို ေခၚတာက ေခၚေတာကုလားေတြပဲ၊ ဒါ သူတုိ႕ကို ႏွိမ္တာမဟုတ္ပါဘူး။ ဘဂၤါလီဆိုတာ ယဥ္ယဥ္ေက်းေက်းေခၚတာပဲ။ ဘဂၤါလီဆိုတာက ဟိုဘက္ ကမ္းကေန ကူးလာတဲ႕သူေတြ၊ သူတို႕ ဒီထဲမွာ ေနထိုင္တာ ၾကာခ်င္လည္း ၾကာမယ္။ဒါေပမဲ႕ ဒီဘက္က ရခိုင္နဲ႕လည္း ရုပ္မတူဘူး၊ ဘာမွလည္း မတူဘူး။
အဲဒီလို ေမးျမန္းၿပီးတဲ႕ေနာက္မွာေတာ႕ ကိုညိဳအုန္းျမင္႔ကို ေျဖၾကားေပးတဲ႕အတြက္ ေက်းဇူးတင္စကားနဲ႕ စကားအနည္းငယ္ေျပာျဖစ္ၾကၿပီး ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းျခင္းၿပီးဆံုးခဲ႕ပါတယ္။

မိတ္ေဆြမ်ားအားလံုးကို ေလးစားခ်စ္ခင္လ်က္ပါ။
ေမသၾကၤန္ဟိန္(ျမစ္မခ) http://maythingyanhein.blogspot.ca/2012/09/blog-post_20.html

INTERVIEW with Rakhine History Expert on the recent communal conflict in Rakhine State

Dr. Jacques P. Leider (Photo: Zayar Hlaing)

by Yangon Press International on Tuesday, August 28, 2012 at 6:42pm ·

Mawkun magazine interviewed Dr. Jacques P. Leider, a Rakhine history expert, on the recent communal conflict in Rakhine State. He has conducted academic research on Rakhine State for more than two decades.

By Nyan Lynn and Zayar Hlaing

"Rohingya is a name, not an ethnic category, that has been revived in modern days to identify Muslims in Rakhine as a separate social group. One may eventually compare it with the name of the Chinese Muslims in Myanmar who are called 'Panthay'. "

MAWKUN: What does "Rohingya" mean?

LEIDER: I would like to say that "Rohingya" is definitely an old,though rare word. It is not a newly invented word from the 1950s as was often stated. It is tracedin an article by a British medical doctor, Francis Hamilton, at the end ofthe 18th century. He states that this was the word that the Muslims living in Rakhine at that time used for themselves. The word is derived from the Bengali noun for Arakan which is Roshanga, but people like to produce more fanciful explanations to beautify the meaning of the word. The name "Rohingya" is apparently not traced in earlier literature. It is also not found in British colonial sources that say in fact very little about the Muslims in Rakhine before 1870.

MAWKUN: As far as we interviewed Bengali people in Sittwe, Buthidaung and Maungdaw areas, most of them even haven't heard of the word "Rohingya". (We interviewed them through translators because we don't understand their language. They don't understand our Myanmar language either.)

LEIDER: I cannot confirm the statement that you make because as a foreigner I did not access the areas of Buthidaung and Maungdaw. But I heard several times both in Myanmar and in Bangladesh that not all the Muslims in Rakhine State want to be referred to as Rohingya, but simply as Rakhine Muslims. Rohingya is a name, not an ethnic category that has been revived in modern days to identify Muslims in Rakhine as a separate social group. One may eventually compare it with the name of the Chinese Muslims in Myanmar who are called "Panthay".

MAWKUN: What kind of underlying reasons might the educated Bengalis abroad have behind promoting the word "Rohingya"?It is widely believed in Myanmar that so-called Rohingya Bengali want to be recognized as ethnic so that they can later claim for a self-governing region. What is your view on it?

LEIDER: The Muslim leaders you refer to have successfully promoted the term to give their community a specific identity which they link to the history of the Muslims in the old Rakhine kingdom. They link this ethnic claim to the issue of citizenship. It has been a strategically successful choice as the international media have adopted and widely spread the term "Rohingya". The Rohingya Muslims wanted to set themselves apart from other communities of Indian origins in Myanmar that do not make the claim of being a specific ethnic group. Mentioning the project of a "self-governing region", I think you refer to claims that had already been put forward back at the time of Myanmar's independence and after. I am not aware that the Rohingya representatives that have been elected to the current parliament in Naypyidaw are arguing for a self-governing region.

From a historical point of view, we have to recall two salient facts. The first is that the majority of Muslims in Rakhine would most likely trace their origin to the important Bengali immigration that developed during the British colonial period and which is well documented after 1870 till the early decades of the 20th century. Unlike other Indian immigrants who were in trade and port activities or served the British administration, the Bengalis were mostly tilling the land.

The second fact is that an old Muslim community existed in Rakhine in the pre-colonial period. This Muslim community of probably mixed Persian and Indian origins developed at least since the late 15th century. After the Rakhine kings obtained control over Chittagong, probably in the middle of the reign of King Min Phalaung (1571-93), many of their subjects in the kingdom were local Muslims.

In the early 17th century, the kings raided East Bengal to fight off Mughal invasions and deported people to be resettled in the Kaladan valley or to be sold off as slaves. Educated Muslims served at the court. Rakhine foreign policy was not anti-Muslim, it was anti-Mughal. Ten, fifteen years after the conquest of Rakhine by King Bodawphaya, many inhabitants, both Buddhists and Muslims migrated back to Southeast Bengal. The old community was absorbed by the more numerous immigrants and the descendants of both communities melted into a single one.

MAWKUN: What is the root causes of the recent conflict?

LEIDER: An answer to that question comes from a long-term rather than short-term perspective. Indeed this conflict is not new; it is complex and has gone from bad to worse. Many decades back, immigration needed regulation but the British did not restrain the flow of Indian laborers that came to settle in Rakhine. The risk of communal clashes was foreseen by observers in the 1920s as tensions already mounted between the communities.

When the Japanese invaded Burma in 1942, communal clashes erupted as thousands of people fled to India. At the time of independence and during the 1950s, the Muslims who were overall a minority in Rakhine, but locally a dominant majority, did not aim at integration into Rakhine society, but rather wanted to defend their separate character. Tension never abated as Muslims and Buddhists remained divided both culturally and politically.

This did not change within the authoritarian context after 1962. But governments on both sides – on the one hand East Pakistan, later on Bangladesh and on the other Myanmar -- didn't tackle this situation head-on. Repression, harassment and a lack of political transparency on the migration issue could only make the situation worse. On behalf of the Muslims, the conflict was expressed mostly in terms of the lack of legal rights. There has been in fact a lot of ambiguity.

While the Muslims had the right to vote even in the 1950s, they were pushed back through the restriction or the denial of citizenship after 1982. More generally government policy aimed at containing both Muslim and Rakhine political demands while exploiting the local rivalry. From the perception of the Buddhist Rakhine, the conflict has constantly remained an unsettling cultural issue as they feel that their identity is threatened and they see the numerous Muslims as alien to their land. It does not help that both Muslims and Buddhists tend to focus in their self-representations on their own community deriving legitimacy from exclusivist interpretations of the past.

Conflicts get worse when there are no shared visions about the land and its history and with such a blatant lack of communication as we see in Rakhine. There is a huge gap between the two groups that cannot be bridged by short term crisis management or trusting that the government could simply mend the divisions by better security policies.

MAWKUN: Some international media and groups use such words as "genocide" and "ethnic cleansing" when referring the recent conflict. In a recent opinion published by The New York Times, a Bangladesh professor uses "ethnic cleansing". Do all these word reflect the real situation in Rakhine State?

LEIDER: I do not agree with such extreme formulations. This is not a war of people who feel superior to others and it's not a fight about who has the better religion. The war of propaganda, notably on the internet where all kinds of expressions are used to attack the other, does not say necessarily much about the nature of the conflict itself. The fact is that immigrant Muslims and Buddhist Rakhine were brought together to live side by side in historical circumstances they did not create themselves.

When you call the "Rohingya" stateless, because of their ambiguous and unprotected legal status, it is right to call the Rakhine voiceless as for them history over the last two centuries has been mostly a long phase of conquests, subjection and pressure where they felt as constantly losing. The recent violence is above all the release of long held back desperation and anger. That's also shown by the way that the violent clashes erupted.

The current situation started as a criminal case. After the Rakhine lady was raped, it was the police's job to find and arrest the criminals. The failure to do so efficiently sparked an act of wanton brutality against a group of Muslims. Describing the events with all their brutality from that moment onwards as ethnic cleansing and genocide blurs the sight on all the factors that underlie the conflict, basically everything that has gone wrong in Arakan during the last century. Like in many other places, here we see people looking basically for justice, progress and the affirmation of their identity.

In a situation where people fight each other, the responsibility the government is supposed to have is to separate them. But separation, soon to be criticized as segregation, is no more than a short term option for security purposes; it's not defining a political perspective for people living together in the same country that calls for social and economic development.

MAWKUN: What is the best way to prevent the future conflicts from happening?

LEIDER: It does not look as if the present confrontation has been solved. It has just started and all the parties involved are simply accusing each other about wrong-doing and failures. People have been more resolutely taking sides and the communities have been further antagonized. The language has become ruder and positions more radicalized.

The path towards improvement starts with readiness to communicate and agree on some common aims. But that can only take place when those who have suffered feel that their grievances are fully taken into account. More than ever, the Rakhine feel unfairly treated as the focus of reports is on the humanitarian plight of the Rohingyas.

We should certainly not question the legitimate purpose of reports on human rights. They contribute to transparency, but the recipes to address the tensions lie in the political field. We can name them: giving a voice to those who have suffered, offer mediation and engage people on grounds of common interest such as education and health. Any realistic prospect for the future development of Rakhine has to include and integrate the presence of the people who are now living there. The question of citizenship will be for sure a core issue in upcoming debates, but sovereign states have to take pragmatically into account all the resident population, be they citizens or not.

MAWKUN: Rakhine people are criticizing that UN and other international agencies are favoring Bengali people very much, and that they are there only to help Bengalis. What would you like to comment?

LEIDER: The identity of Buddhist Rakhine is strongly marked by their perception that since the end of their kingdom they have not been masters of their own destiny. The feeling of loss of identity has worsened with the social and economic pressure of Indian immigration during the colonial period. Basically this condition did not change since independence.

With the recent engagement of UN and INGOs in favor of the Rohingyas as a most vulnerable community, the common Rakhine have resented the fact that they were once more losing. It does not mean, I think, that Rakhine are worse off in Myanmar than other citizens, but it is rather a sensation of unfairness. I think that responsible staff of UN and INGOs are now getting aware of this problem and have understood why they have become the target of public violence.

MAWKUN: Some assume that Rakhine State could become another Kosovo in the future. What would you like to comment on this?

LEIDER:The Union of Myanmar is not yet falling apart and Rakhine State is not about to declare itself as an independent republic either. No foreign power interferes with the Rohingya as Serbia is involved with the Serb minority in Kosovo. So the comparison with Kosovo against the background of the dismembering of former Yugoslavia is a bit farfetched.

MAWKUN: Like RakhineState, Assam of India has also seen a communal violence in which Bengali immigrants get involved. The conflict killed several dozens and displaced more than 200,000. What similarities are there between Rakhine conflict and Assam (India) conflict?

LEIDER:The comparison of Rakhine with the border and migration issues in Northeast India jumps to mind as we follow the current events in Assam. If there are some similarities, there are also differences. In both cases, the governments have come under local and international criticism not to have foreseen the mounting of tensions and prevented the outbreak of violence.

All over the world, we see that border-crossing economic migration cannot be stopped, but at best managed. There is an uneasy mix of official denial, lack of security, exploitation, and late response that often prevails. It is hurting the local population, the migrants but ultimately also the reputation of governments that mishandle the people. When governments sense the advantage of economic migrants for their national economies, they may be less keen to take action on illegal migrants. This is not the situation we see in Rakhine where one community feels threatened by the presence of another.

MAWKUN: Is a huge population of Bangladesh a big burden to its neighboring and regional countries? If 'yes', what sorts of trends can be seen in the future?

LEIDER:  Let us not make the mistake to reduce the conflict in Rakhine to a singular issue of 'illegal Bangladeshi immigrants' as your question suggests. Taking illegal immigration as an argument to question the existence of Muslims in Rakhine in general is not acceptable. Since many years, Muslims from the Bangladesh/Myanmar border area board ships to reach Thailand and Malaysia where they identify themselves as "Rohingya" and are treated as stateless refugees. So it does not look as if northern Rakhine is such an attractive place for illegal migrants from Bangladesh.

On the other hand, economic migration surely is one important aspect in a broader regional picture. But saying - what many local people see indeed as an established fact - that there has been illegal immigration is simply not enough. We may hear and know about a porous border, corruption, failure of authorities to track population movements etc. But since decades, any serious discussion is hampered by a lack of statistics, reliable information and background. Bangladeshi migration to Northeast India has been reported again and again, but what has been the real situation of migration along the border with Myanmar since independence we do not know.

Having said that, in today's world, governments are not in a position to simply kick out people, however questionable their identity or their way of crossing the borders may be. I want to say it again: One key question is if migration for economic reasons is sustainable in the host countries. The many hundreds of thousands of Myanmar migrants to Thailand provide cheap labor in an economy that needs them. There is often a huge gap between the political will to register migrants and control them and the economic pressures that let people move and look for subsistence whatever the governments initiate.

MAWKUN: Recently, a Pakistani Taliban Group (TTP) threatens to attack Myanmar to avenge for the blood of Muslims. How much worrisome is it not only for the people in Rakhine State but also those in the entire nation? If they do so, what sort of social and political setting shall we see in the near future?

LEIDER: Muslim leaders in Myanmar will most probably not welcome the vociferous declarations of Taliban groups, but reject them. Extremist groups are keen and generally successful to catch the attention of the public, especially with an issue that is already internationalized and spread by the media. So it looks as if, though they are mere outsiders, they are implicated already. The fact is they are not and they do only represent their own extremist viewpoints for their own sake. Terrorist threats when they are recognized as security issues to the state and the people,have to be dealt with by cooperation between governments. Communal strife and violence are worrying enough and efforts have to be made to contain them so that terrorist networks cannot take hold.